快乐巴利palinanda.cc

增支部 · 四集·云品 Valāhakavaggo

本经目录三、第三五十[经](十一)一、云品一、第一云经二、第二云经三、瓶经四、水池经五、芒果经六、第二芒果经七、鼠经八、牡牛经九、树经十、毒蛇经云品第一。

已对照

三、第三五十[经]

已对照

(十一)一、云品

(11) 1. Valāhakavaggo
已对照

一、第一云经

1. Paṭhamavalāhakasuttaṃ
101PTS 2.102缅 1.416已对照

一百零一、如是我闻——一时,世尊住在舍卫城祇树林给孤独园。在那里,世尊召唤诸比丘:“诸比丘。”“尊者。”那些比丘应诺世尊。世尊这样说——

101. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi – ‘‘bhikkhavo’’ti. ‘‘Bhadante’’ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ. Bhagavā etadavoca –
已对照

“诸比丘,有这四种云。哪四种[云]呢?打雷而不降雨的、降雨而不打雷的、既不打雷也不降雨的、既打雷也降雨的。诸比丘,这就是四种云。同样,诸比丘,世间有这四种以云为喻的人存在、可得。哪四种[人]呢?打雷而不降雨的、降雨而不打雷的、既不打雷也不降雨的、既打雷也降雨的。

‘‘Cattārome, bhikkhave, valāhakā. Katame cattāro? Gajjitā no vassitā, vassitā no gajjitā, neva gajjitā no vassitā, gajjitā ca vassitā ca. Ime kho, bhikkhave, cattāro valāhakā. Evamevaṃ kho, bhikkhave, cattāro valāhakūpamā [pu. pa. 157] puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Gajjitā no vassitā, vassitā no gajjitā, neva gajjitā no vassitā, gajjitā ca vassitā ca.
已对照

“诸比丘,人怎样是打雷而不降雨的呢?诸比丘,在此,有一类人是说者,不是做者。诸比丘,人就是这样是打雷而不降雨的。诸比丘,犹如那打雷而不降雨的云;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo gajjitā hoti no vassitā? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo bhāsitā hoti, no kattā. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo gajjitā hoti, no vassitā. Seyyathāpi so, bhikkhave, valāhako gajjitā, no vassitā; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是降雨而不打雷的呢?诸比丘,在此,有一类人是做者,不是说者。诸比丘,人就是这样是降雨而不打雷的。诸比丘,犹如那降雨而不打雷的云;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo vassitā hoti, no gajjitā? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo kattā hoti, no bhāsitā. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo vassitā hoti, no gajjitā. Seyyathāpi so, bhikkhave, valāhako vassitā, no gajjitā; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
缅 1.417已对照

“诸比丘,人怎样是既不打雷也不降雨的呢?诸比丘,在此,有一类人既不是说者,也不是做者。诸比丘,人就是这样是既不打雷也不降雨的。诸比丘,犹如那既不打雷也不降雨的云;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo neva gajjitā hoti, no vassitā? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo neva bhāsitā hoti, no kattā. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo neva gajjitā hoti, no vassitā. Seyyathāpi so, bhikkhave, valāhako neva gajjitā [neva gajjitā hoti (ka.)], no vassitā; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是既打雷也降雨的呢?诸比丘,在此,有一类人既是说者,也是做者。诸比丘,人就是这样是既打雷也降雨的。诸比丘,犹如那既打雷也降雨的云;诸比丘,我说这个人与它相似。诸比丘,这就是世间存在、可得的四种以云为喻的人。”第一[经]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo gajjitā ca hoti vassitā ca? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo bhāsitā ca hoti kattā ca. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo gajjitā ca hoti vassitā ca. Seyyathāpi so, bhikkhave, valāhako gajjitā ca [gajjitā ca hoti (ka.)] vassitā ca; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi. Ime kho, bhikkhave, cattāro valāhakūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Paṭhamaṃ.
已对照

二、第二云经

2. Dutiyavalāhakasuttaṃ
102PTS 2.103已对照

一百零二、“诸比丘,有这四种云。哪四种[云]呢?打雷而不降雨的、降雨而不打雷的、既不打雷也不降雨的、既打雷也降雨的。诸比丘,这就是四种云。同样,诸比丘,世间有这四种以云为喻的人存在、可得。哪四种[人]呢?打雷而不降雨的、降雨而不打雷的、既不打雷也不降雨的、既打雷也降雨的。

102. ‘‘Cattārome, bhikkhave, valāhakā. Katame cattāro? Gajjitā no vassitā, vassitā no gajjitā, neva gajjitā no vassitā gajjitā ca vassitā ca. Ime kho, bhikkhave, cattāro valāhakā. Evamevaṃ kho, bhikkhave, cattāro valāhakūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Gajjitā no vassitā, vassitā no gajjitā, neva gajjitā no vassitā, gajjitā ca vassitā ca.
已对照

“诸比丘,人怎样是打雷而不降雨的呢?诸比丘,在此,有一类人学法——经、应颂、记说、偈颂、自说、如是语、本生、未曾有法、智解。他不如实了知‘此是苦’,不如实了知‘此是苦集’,不如实了知‘此是苦灭’,不如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是打雷而不降雨的。诸比丘,犹如那打雷而不降雨的云;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo gajjitā hoti, no vassitā? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo dhammaṃ pariyāpuṇāti – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthaṃ, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti, ‘ayaṃ dukkhasamudayo’ti yathābhūtaṃ nappajānāti, ‘ayaṃ dukkhanirodho’ti yathābhūtaṃ nappajānāti, ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo gajjitā hoti, no vassitā. Seyyathāpi so, bhikkhave, valāhako gajjitā, no vassitā; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
缅 1.418已对照

“诸比丘,人怎样是降雨而不打雷的呢?诸比丘,在此,有一类人不学法——经、应颂、记说、偈颂、自说、如是语、本生、未曾有法、智解。他如实了知‘此是苦’……乃至……如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是降雨而不打雷的。诸比丘,犹如那降雨而不打雷的云;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo vassitā hoti, no gajjitā? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo dhammaṃ na pariyāpuṇāti – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthaṃ, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo vassitā hoti, no gajjitā. Seyyathāpi so, bhikkhave, valāhako vassitā, no gajjitā; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是既不打雷也不降雨的呢?诸比丘,在此,有一类人既不学法——经、应颂、记说、偈颂、自说、如是语、本生、未曾有法、智解。他不如实了知‘此是苦’……乃至……不如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是既不打雷也不降雨的。诸比丘,犹如那既不打雷也不降雨的云;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo neva gajjitā hoti, no vassitā? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo neva dhammaṃ pariyāpuṇāti – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthaṃ, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo neva gajjitā hoti, no vassitā. Seyyathāpi so, bhikkhave, valāhako neva gajjitā, no vassitā; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
PTS 2.104已对照

“诸比丘,人怎样是既打雷也降雨的呢?诸比丘,在此,有一类人学法——经、应颂、记说、偈颂、自说、如是语、本生、未曾有法、智解。他如实了知‘此是苦’……乃至……如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是既打雷也降雨的。诸比丘,犹如那既打雷也降雨的云;诸比丘,我说这个人与它相似。诸比丘,这就是世间存在、可得的四种以云为喻的人。”第二[经]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo gajjitā ca hoti vassitā ca? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo dhammaṃ pariyāpuṇāti – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthaṃ, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo gajjitā ca hoti vassitā ca. Seyyathāpi so, bhikkhave, valāhako gajjitā ca vassitā ca; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi. Ime kho, bhikkhave, cattāro valāhakūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Dutiyaṃ.
已对照

三、瓶经

3. Kumbhasuttaṃ
103已对照

一百零三、“诸比丘,有这四种瓶。哪四种[瓶]呢?空而有盖的、满而敞口的、空而敞口的、满而有盖的——诸比丘,这就是四种瓶。同样,诸比丘,世间有这四种以瓶为喻的人存在、可得。哪四种[人]呢?空而有盖的、满而敞口的、空而敞口的、满而有盖的。

103. ‘‘Cattārome, bhikkhave, kumbhā. Katame cattāro? Tuccho pihito, pūro vivaṭo, tuccho vivaṭo, pūro pihito – ime kho, bhikkhave, cattāro kumbhā. Evamevaṃ kho, bhikkhave, cattāro kumbhūpamā [pu. pa. 160] puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Tuccho pihito, pūro vivaṭo, tuccho vivaṭo, pūro pihito.
缅 1.419已对照

“诸比丘,人怎样是空而有盖的呢?诸比丘,在此,有某个人的前进、后退、前视、旁视、屈、伸、持僧伽梨、钵与衣是令人净信的。他不如实了知‘此是苦’……乃至……不如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是空而有盖的。诸比丘,犹如那空而有盖的瓶;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo tuccho hoti pihito? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo tuccho hoti pihito. Seyyathāpi so, bhikkhave, kumbho tuccho pihito; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是满而敞口的呢?诸比丘,在此,有某个人的前进、后退、前视、旁视、屈、伸、持僧伽梨、钵与衣不是令人净信的。他如实了知‘此是苦’……乃至……如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是满而敞口的。诸比丘,犹如那满而敞口的瓶;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo pūro hoti vivaṭo? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa na pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo pūro hoti vivaṭo. Seyyathāpi so, bhikkhave, kumbho pūro vivaṭo; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是空而敞口的呢?诸比丘,在此,有某个人的前进、后退、前视、旁视、屈、伸、持僧伽梨、钵与衣不是令人净信的。他不如实了知‘此是苦’……乃至……不如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是空而敞口的。诸比丘,犹如那空而敞口的瓶;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo tuccho hoti vivaṭo? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa na pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo tuccho hoti vivaṭo. Seyyathāpi so, bhikkhave, kumbho tuccho vivaṭo; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
PTS 2.105已对照

“诸比丘,人怎样是满而有盖的呢?诸比丘,在此,有某个人的前进、后退、前视、旁视、屈、伸、持僧伽梨、钵与衣是令人净信的。他如实了知‘此是苦’……乃至……如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是满而有盖的。诸比丘,犹如那满而有盖的瓶;诸比丘,我说这个人与它相似。诸比丘,这就是世间存在、可得的四种以瓶为喻的人。”第三[经]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo pūro hoti pihito? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo pūro hoti pihito. Seyyathāpi so, bhikkhave, kumbho pūro pihito; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi. Ime kho, bhikkhave, cattāro kumbhūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Tatiyaṃ.
已对照

四、水池经

4. Udakarahadasuttaṃ
104缅 1.420已对照

一百零四、“诸比丘,有这四种水池。哪四种[水池]呢?浅而现深的、深而现浅的、浅而现浅的、深而现深的——诸比丘,这就是四种水池。同样,诸比丘,世间有这四种以水池为喻的人存在、可得。哪四种[人]呢?浅而现深的、深而现浅的、浅而现浅的、深而现深的。

104. ‘‘Cattārome, bhikkhave, udakarahadā. Katame cattāro? Uttāno gambhīrobhāso, gambhīro uttānobhāso, uttāno uttānobhāso, gambhīro gambhīrobhāso – ime kho, bhikkhave, cattāro udakarahadā. Evamevaṃ kho, bhikkhave, cattāro udakarahadūpamā [pu. pa. 161] puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Uttāno gambhīrobhāso, gambhīro uttānobhāso, uttāno uttānobhāso, gambhīro gambhīrobhāso.
已对照

“诸比丘,人怎样是浅而现深的呢?诸比丘,在此,有某个人的前进、后退、前视、旁视、屈、伸、持僧伽梨、钵与衣是令人净信的。他不如实了知‘此是苦’……乃至……不如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是浅而现深的。诸比丘,犹如那浅而现深的水池;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo uttāno hoti gambhīrobhāso? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo uttāno hoti gambhīrobhāso. Seyyathāpi so, bhikkhave, udakarahado uttāno gambhīrobhāso; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
PTS 2.106已对照

“诸比丘,人怎样是深而现浅的呢?诸比丘,在此,有某个人的前进、后退、前视、旁视、屈、伸、持僧伽梨、钵与衣不是令人净信的。他如实了知‘此是苦’……乃至……如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是深而现浅的。诸比丘,犹如那深而现浅的水池;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo gambhīro hoti uttānobhāso? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa na pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo gambhīro hoti uttānobhāso. Seyyathāpi so, bhikkhave, udakarahado gambhīro uttānobhāso; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是浅而现浅的呢?诸比丘,在此,有某个人的前进、后退、前视、旁视、屈、伸、持僧伽梨、钵与衣不是令人净信的。他不如实了知‘此是苦’……乃至……不如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是浅而现浅的。诸比丘,犹如那浅而现浅的水池;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo uttāno hoti uttānobhāso? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa na pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo uttāno hoti uttānobhāso. Seyyathāpi so, bhikkhave, udakarahado uttāno uttānobhāso; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
缅 1.421已对照

“诸比丘,人怎样是深而现深的呢?诸比丘,在此,有某个人的前进、后退、前视、旁视、屈、伸、持僧伽梨、钵与衣是令人净信的。他如实了知‘此是苦’……乃至……如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是深而现深的。诸比丘,犹如那深而现深的水池;诸比丘,我说这个人与它相似。诸比丘,这就是世间存在、可得的四种以水池为喻的人。”第四[经]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo gambhīro hoti gambhīrobhāso? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo gambhīro hoti gambhīrobhāso. Seyyathāpi so, bhikkhave, udakarahado gambhīro gambhīrobhāso; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi. Ime kho, bhikkhave, cattāro udakarahadūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Catutthaṃ.
已对照

五、芒果经

5. Ambasuttaṃ
105已对照

一百零五、“诸比丘,有这四种芒果。哪四种[芒果]呢?生而现熟色的、熟而现生色的、生而现生色的、熟而现熟色的——诸比丘,这就是四种芒果。同样,诸比丘,世间有这四种以芒果为喻的人存在、可得。哪四种[人]呢?生而现熟色的、熟而现生色的、生而现生色的、熟而现熟色的。

105. ‘‘Cattārimāni, bhikkhave, ambāni. Katamāni cattāri? Āmaṃ pakkavaṇṇi [pakkavaṇṇī (pu. pa. 159)], pakkaṃ āmavaṇṇi [āmavaṇṇī (sī. syā. kaṃ. pī.)], āmaṃ āmavaṇṇi, pakkaṃ pakkavaṇṇi – imāni kho, bhikkhave, cattāri ambāni. Evamevaṃ kho, bhikkhave, cattāro ambūpamā [pakkavaṇṇī (pu. pa. 159)] puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Āmo pakkavaṇṇī, pakko āmavaṇṇī, āmo āmavaṇṇī, pakko pakkavaṇṇī.
PTS 2.107已对照

“诸比丘,人怎样是生而现熟色的呢?诸比丘,在此,有一类人的前进、后退、前视、旁视、屈、伸、持僧伽梨、钵与衣是令人净信的。他不如实了知‘此是苦’……乃至……不如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是生而现熟色的。诸比丘,犹如那生而现熟色的芒果;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo āmo hoti pakkavaṇṇī? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo āmo hoti pakkavaṇṇī. Seyyathāpi taṃ, bhikkhave, ambaṃ āmaṃ pakkavaṇṇi; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是熟而现生色的呢?诸比丘,在此,有一类人的前进、后退、前视、旁视、屈、伸、持僧伽梨、钵与衣不是令人净信的。他如实了知‘此是苦’……乃至……如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是熟而现生色的。诸比丘,犹如那熟而现生色的芒果;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo pakko hoti āmavaṇṇī? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa na pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo pakko hoti āmavaṇṇī. Seyyathāpi taṃ, bhikkhave, ambaṃ pakkaṃ āmavaṇṇi; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
缅 1.422已对照

“诸比丘,人怎样是生而现生色的呢?诸比丘,在此,有一类人的前进、后退、前视、旁视、屈、伸、持僧伽梨、钵与衣不是令人净信的。他不如实了知‘此是苦’……乃至……不如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是生而现生色的。诸比丘,犹如那生而现生色的芒果;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo āmo hoti āmavaṇṇī? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa na pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo āmo hoti āmavaṇṇī. Seyyathāpi taṃ, bhikkhave, ambaṃ āmaṃ āmavaṇṇi; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是熟而现熟色的呢?诸比丘,在此,有一类人的前进、后退、前视、旁视、屈、伸、持僧伽梨、钵与衣是令人净信的。他如实了知‘此是苦’……乃至……如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是熟而现熟色的。诸比丘,犹如那熟而现熟色的芒果;诸比丘,我说这个人与它相似。诸比丘,这就是世间存在、可得的四种以芒果为喻的人。”第五[经]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo pakko hoti pakkavaṇṇī? Idha, bhikkhave, ekaccassa puggalassa pāsādikaṃ hoti abhikkantaṃ paṭikkantaṃ ālokitaṃ vilokitaṃ samiñjitaṃ pasāritaṃ saṅghāṭipattacīvaradhāraṇaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo pakko hoti pakkavaṇṇī. Seyyathāpi taṃ, bhikkhave, ambaṃ pakkaṃ pakkavaṇṇi; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi. Ime kho, bhikkhave, cattāro ambūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Pañcamaṃ.
已对照

六、第二芒果经

6. Dutiyaambasuttaṃ
已对照

(第六[经]在义注中说是「义浅显」,但在诸巴利写本中任何地方都不见[其文]。)

(Chaṭṭhaṃ uttānatthamevāti aṭṭhakathāyaṃ dassitaṃ, pāḷipotthakesu pana katthacipi na dissati.) [( ) ‘‘chaṭṭhaṃ ukkānatthamevā’’ti aṭṭhakathāyaṃ dassitaṃ, pāḷipotthakesu pana katthacipi na dissati. ‘‘… āmaṃ pakkobhāsaṃ, pakkaṃ āmobhāsa’’ntiādinā pāṭho bhaveyya]
已对照

七、鼠经

7. Mūsikasuttaṃ
107已对照

一百零七、“诸比丘,有这四种鼠。哪四种[鼠]呢?挖洞而不居住的、居住而不挖洞的、既不挖洞也不居住的、既挖洞也居住的——诸比丘,这就是四种鼠。同样,诸比丘,世间有这四种以鼠为喻的人存在、可得。哪四种[人]呢?挖洞而不居住的、居住而不挖洞的、既不挖洞也不居住的、既挖洞也居住的。

107. ‘‘Catasso imā, bhikkhave, mūsikā. Katamā catasso? Gādhaṃ kattā no vasitā, vasitā no gādhaṃ kattā, neva gādhaṃ kattā no vasitā, gādhaṃ kattā ca vasitā ca – imā kho, bhikkhave, catasso mūsikā. Evamevaṃ kho, bhikkhave, cattāro mūsikūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Gādhaṃ kattā no vasitā, vasitā no gādhaṃ kattā, neva gādhaṃ kattā no vasitā, gādhaṃ kattā ca vasitā ca.
PTS 2.108已对照

“诸比丘,人怎样是挖洞而不居住的呢?诸比丘,在此,有一类人学法——经、应颂、记说、偈颂、自说、如是语、本生、未曾有法、智解。他不如实了知‘此是苦’……乃至……不如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是挖洞而不居住的。诸比丘,犹如那挖洞而不居住的鼠;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo gādhaṃ kattā hoti no vasitā? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo dhammaṃ pariyāpuṇāti – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthaṃ, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo gādhaṃ kattā hoti, no vasitā. Seyyathāpi sā, bhikkhave, mūsikā gādhaṃ kattā, no vasitā; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
缅 1.423已对照

“诸比丘,人怎样是居住而不挖洞的呢?诸比丘,在此,有一类人不学法——经、应颂、记说、偈颂、自说、如是语、本生、未曾有法、智解。他如实了知‘此是苦’……乃至……如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是居住而不挖洞的。诸比丘,犹如那居住而不挖洞的鼠;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo vasitā hoti, no gādhaṃ kattā? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo dhammaṃ na pariyāpuṇāti – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthaṃ, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo vasitā hoti, no gādhaṃ kattā. Seyyathāpi sā, bhikkhave, mūsikā vasitā hoti, no gādhaṃ kattā; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ, puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是既不挖洞也不居住的呢?诸比丘,在此,有一类人不学法——经、应颂、记说、偈颂、自说、如是语、本生、未曾有法、智解。他不如实了知‘此是苦’……乃至……不如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是既不挖洞也不居住的。诸比丘,犹如那既不挖洞也不居住的鼠;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo neva gādhaṃ kattā hoti no vasitā? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo dhammaṃ na pariyāpuṇāti – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthaṃ, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ nappajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ nappajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo neva gādhaṃ kattā hoti, no vasitā. Seyyathāpi sā, bhikkhave, mūsikā neva gādhaṃ kattā hoti, no vasitā; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是既挖洞也居住的呢?诸比丘,在此,有一类人学法——经、应颂、记说、偈颂、自说、如是语、本生、未曾有法、智解。他如实了知‘此是苦’……乃至……如实了知‘此是导至苦灭之道’。诸比丘,人就是这样是既挖洞也居住的。诸比丘,犹如那既挖洞也居住的鼠;诸比丘,我说这个人与它相似。诸比丘,这就是世间存在、可得的四种以鼠为喻的人。”第七[经]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo gādhaṃ kattā ca hoti vasitā ca? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo dhammaṃ pariyāpuṇāti – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthaṃ, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. So ‘idaṃ dukkha’nti yathābhūtaṃ pajānāti…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ pajānāti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo gādhaṃ kattā ca hoti vasitā ca. Seyyathāpi sā, bhikkhave, mūsikā gādhaṃ kattā ca hoti vasitā ca; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi. Ime kho, bhikkhave, cattāro mūsikūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Sattamaṃ.
已对照

八、牡牛经

8. Balībaddasuttaṃ
108PTS 2.109已对照

一百零八、“诸比丘,有这四种牡牛。哪四种[牡牛]呢?对自群牛凶暴而不对他群牛凶暴的、对他群牛凶暴而不对自群牛凶暴的、对自群牛凶暴也对他群牛凶暴的、既不对自群牛凶暴也不对他群牛凶暴的——诸比丘,这就是四种牡牛。同样,诸比丘,世间有这四种以牡牛为喻的人存在、可得。哪四种[人]呢?对自群牛凶暴而不对他群牛凶暴的、对他群牛凶暴而不对自群牛凶暴的、对自群牛凶暴也对他群牛凶暴的、既不对自群牛凶暴也不对他群牛凶暴的。

108. ‘‘Cattārome, bhikkhave, balībaddā [balivaddā (sī. syā. kaṃ. pī.), balibaddhā (ka.) pu. pa. 162]. Katame cattāro? Sagavacaṇḍo no paragavacaṇḍo, paragavacaṇḍo no sagavacaṇḍo, sagavacaṇḍo ca paragavacaṇḍo ca, neva sagavacaṇḍo no paragavacaṇḍo – ime kho, bhikkhave, cattāro balībaddā. Evamevaṃ kho, bhikkhave, cattāro balībaddūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Sagavacaṇḍo no paragavacaṇḍo, paragavacaṇḍo no sagavacaṇḍo, sagavacaṇḍo ca paragavacaṇḍo ca, neva sagavacaṇḍo no paragavacaṇḍo.
缅 1.424已对照

“诸比丘,人怎样是对自群牛凶暴而不对他群牛凶暴的呢?诸比丘,在此,有一类人是自己会众的惊扰者,不是他人会众的[惊扰者]。诸比丘,人就是这样是对自群牛凶暴而不对他群牛凶暴的。诸比丘,犹如那对自群牛凶暴而不对他群牛凶暴的牡牛;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo sagavacaṇḍo hoti, no paragavacaṇḍo? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo sakaparisaṃ ubbejetā hoti, no paraparisaṃ. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo sagavacaṇḍo hoti, no paragavacaṇḍo. Seyyathāpi so, bhikkhave, balībaddo sagavacaṇḍo, no paragavacaṇḍo; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是对他群牛凶暴而不对自群牛凶暴的呢?诸比丘,在此,有一类人是他人会众的惊扰者,不是自己会众的[惊扰者]。诸比丘,人就是这样是对他群牛凶暴而不对自群牛凶暴的。诸比丘,犹如那对他群牛凶暴而不对自群牛凶暴的牡牛;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo paragavacaṇḍo hoti, no sagavacaṇḍo? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo paraparisaṃ ubbejetā hoti, no sakaparisaṃ. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo paragavacaṇḍo hoti, no sagavacaṇḍo. Seyyathāpi so, bhikkhave, balībaddo paragavacaṇḍo, no sagavacaṇḍo; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是对自群牛凶暴也对他群牛凶暴的呢?诸比丘,在此,有一类人是自己会众的惊扰者,也是他人会众的[惊扰者]。诸比丘,人就是这样是对自群牛凶暴也对他群牛凶暴的。诸比丘,犹如那对自群牛凶暴也对他群牛凶暴的牡牛;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo sagavacaṇḍo ca hoti paragavacaṇḍo ca? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo sakaparisaṃ ubbejetā hoti paraparisañca. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo sagavacaṇḍo ca hoti paragavacaṇḍo ca. Seyyathāpi so, bhikkhave, balībaddo sagavacaṇḍo ca paragavacaṇḍo ca; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是既不对自群牛凶暴也不对他群牛凶暴的呢?诸比丘,在此,有一类人既不是自己会众的惊扰者,也不是他人会众的[惊扰者]。诸比丘,人就是这样是既不对自群牛凶暴也不对他群牛凶暴的。诸比丘,犹如那既不对自群牛凶暴也不对他群牛凶暴的牡牛;诸比丘,我说这个人与它相似。诸比丘,这就是世间存在、可得的四种以牡牛为喻的人。”第八[经]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo neva sagavacaṇḍo hoti no paragavacaṇḍo? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo neva sakaparisaṃ ubbejetā hoti, no paraparisañca. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo neva sagavacaṇḍo hoti, no paragavacaṇḍo. Seyyathāpi so, bhikkhave, balībaddo neva sagavacaṇḍo, no paragavacaṇḍo; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi. Ime kho, bhikkhave, cattāro balībaddūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Aṭṭhamaṃ.
已对照

九、树经

9. Rukkhasuttaṃ
109PTS 2.110已对照

一百零九、“诸比丘,有这四种树。哪四种[树]呢?边材而以边材为眷属的、边材而以心材为眷属的、心材而以边材为眷属的、心材而以心材为眷属的——诸比丘,这就是四种树。同样,诸比丘,世间有这四种以树为喻的人存在、可得。哪四种[人]呢?边材而以边材为眷属的、边材而以心材为眷属的、心材而以边材为眷属的、心材而以心材为眷属的。

109. ‘‘Cattārome, bhikkhave, rukkhā. Katame cattāro? Pheggu phegguparivāro, pheggu sāraparivāro, sāro phegguparivāro, sāro sāraparivāro – ime kho, bhikkhave, cattāro rukkhā. Evamevaṃ kho, bhikkhave, cattāro rukkhūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Pheggu phegguparivāro, pheggu sāraparivāro, sāro phegguparivāro, sāro sāraparivāro.
缅 1.425已对照

“诸比丘,人怎样是边材而以边材为眷属的呢?诸比丘,在此,有一类人破戒、有恶法;他的会众也破戒、有恶法。诸比丘,人就是这样是边材而以边材为眷属的。诸比丘,犹如那边材而以边材为眷属的树;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo pheggu hoti phegguparivāro? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo dussīlo hoti pāpadhammo; parisāpissa hoti dussīlā pāpadhammā. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo pheggu hoti phegguparivāro. Seyyathāpi so, bhikkhave, rukkho pheggu phegguparivāro; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是边材而以心材为眷属的呢?诸比丘,在此,有一类人破戒、有恶法;而他的会众具戒、有善法。诸比丘,人就是这样是边材而以心材为眷属的。诸比丘,犹如那边材而以心材为眷属的树;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo pheggu hoti sāraparivāro? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo dussīlo hoti pāpadhammo; parisā ca khvassa hoti sīlavatī kalyāṇadhammā. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo pheggu hoti sāraparivāro. Seyyathāpi so, bhikkhave, rukkho pheggu sāraparivāro; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是心材而以边材为眷属的呢?诸比丘,在此,有一类人具戒、有善法;而他的会众破戒、有恶法。诸比丘,人就是这样是心材而以边材为眷属的。诸比丘,犹如那心材而以边材为眷属的树;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo sāro hoti phegguparivāro? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo sīlavā hoti kalyāṇadhammo; parisā ca khvassa hoti dussīlā pāpadhammā. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo sāro hoti phegguparivāro. Seyyathāpi so, bhikkhave, rukkho sāro phegguparivāro; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是心材而以心材为眷属的呢?诸比丘,在此,有一类人具戒、有善法;他的会众也具戒、有善法。诸比丘,人就是这样是心材而以心材为眷属的。诸比丘,犹如那心材而以心材为眷属的树;诸比丘,我说这个人与它相似。诸比丘,这就是世间存在、可得的四种以树为喻的人。”第九[经]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo sāro hoti sāraparivāro? Idha bhikkhave, ekacco puggalo sīlavā hoti kalyāṇadhammo; parisāpissa hoti sīlavatī kalyāṇadhammā. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo sāro hoti sāraparivāro. Seyyathāpi so, bhikkhave, rukkho sāro sāraparivāro; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi. Ime kho, bhikkhave, cattāro rukkhūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti [pu. pa. 170]. Navamaṃ.
已对照

十、毒蛇经

10. Āsīvisasuttaṃ
110PTS 2.111缅 1.426已对照

一百一十、“诸比丘,有这四种毒蛇。哪四种[毒蛇]呢?毒[速]发而非剧毒的、剧毒而毒不[速]发的、毒[速]发且剧毒的、毒既不[速]发也非剧毒的——诸比丘,这就是四种毒蛇。同样,诸比丘,世间有这四种以毒蛇为喻的人存在、可得。哪四种[人]呢?毒[速]发而非剧毒的、剧毒而毒不[速]发的、毒[速]发且剧毒的、毒既不[速]发也非剧毒的。

110. ‘‘Cattārome, bhikkhave, āsīvisā [āsivisā (ka.) pu. pa. 163]. Katame cattāro? Āgataviso na ghoraviso, ghoraviso na āgataviso, āgataviso ca ghoraviso ca, nevāgataviso na ghoraviso – ime kho, bhikkhave, cattāro āsīvisā. Evamevaṃ kho, bhikkhave, cattāro āsīvisūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmiṃ. Katame cattāro? Āgataviso na ghoraviso, ghoraviso na āgataviso, āgataviso ca ghoraviso ca, nevāgataviso na ghoraviso.
已对照

“诸比丘,人怎样是毒[速]发而非剧毒的呢?诸比丘,在此,有一类人经常发怒,而他的那忿不长久潜伏。诸比丘,人就是这样是毒[速]发而非剧毒的。诸比丘,犹如那毒[速]发而非剧毒的毒蛇;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo āgataviso hoti, na ghoraviso? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo abhiṇhaṃ kujjhati. So ca khvassa kodho [kopo (ka.) pu. pa. 163] na dīgharattaṃ anuseti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo āgataviso hoti, na ghoraviso. Seyyathāpi so, bhikkhave, āsīviso āgataviso, na ghoraviso; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是剧毒而毒不[速]发的呢?诸比丘,在此,有一类人并不经常发怒,而他的那忿长久潜伏。诸比丘,人就是这样是剧毒而毒不[速]发的。诸比丘,犹如那剧毒而毒不[速]发的毒蛇;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo ghoraviso hoti, na āgataviso? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo na heva kho abhiṇhaṃ kujjhati. So ca khvassa kodho dīgharattaṃ anuseti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo ghoraviso hoti, na āgataviso. Seyyathāpi so, bhikkhave, āsīviso ghoraviso, na āgataviso; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是毒[速]发且剧毒的呢?诸比丘,在此,有一类人经常发怒,而他的那忿长久潜伏。诸比丘,人就是这样是毒[速]发且剧毒的。诸比丘,犹如那毒[速]发且剧毒的毒蛇;诸比丘,我说这个人与它相似。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo āgataviso ca hoti ghoraviso ca? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo abhiṇhaṃ kujjhati. So ca khvassa kodho dīgharattaṃ anuseti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo āgataviso ca hoti ghoraviso ca. Seyyathāpi so, bhikkhave, āsīviso āgataviso ca ghoraviso ca; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi.
已对照

“诸比丘,人怎样是毒既不[速]发也非剧毒的呢?诸比丘,在此,有一类人并不经常发怒,而他的那忿不长久潜伏。诸比丘,人就是这样是毒既不[速]发也非剧毒的。诸比丘,犹如那毒既不[速]发也非剧毒的毒蛇;诸比丘,我说这个人与它相似。诸比丘,这就是世间存在、可得的四种以毒蛇为喻的人。”第十[经]。

‘‘Kathañca, bhikkhave, puggalo nevāgataviso hoti na ghoraviso? Idha, bhikkhave, ekacco puggalo na heva kho abhiṇhaṃ kujjhati. So ca khvassa kodho na dīgharattaṃ anuseti. Evaṃ kho, bhikkhave, puggalo nevāgataviso hoti, na ghoraviso. Seyyathāpi so, bhikkhave, āsīviso nevāgataviso na ghoraviso; tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imaṃ puggalaṃ vadāmi. Ime kho, bhikkhave, cattāro āsīvisūpamā puggalā santo saṃvijjamānā lokasmi’’nti. Dasamaṃ.
已对照

云品第一。

Valāhakavaggo paṭhamo.
已对照

其摄颂——

两云、瓶、水池,有两芒果;

鼠、牡牛、树,与毒蛇,此为十。

Tassuddānaṃ –
Dve valāhā kumbha-udaka, rahadā dve honti ambāni;
Mūsikā balībaddā rukkhā, āsīvisena te dasāti.