快乐巴利palinanda.cc

增支部 · 九集·狮子吼品 Sīhanādavaggo

本经目录二、狮子吼品一、狮子吼经二、有余依经三、拘絺罗经四、三弥提经五、疮经六、想经七、家族经八、九支布萨经九、天神经十、韦罗摩经狮子吼品第二。

已对照

二、狮子吼品

2. Sīhanādavaggo
已对照

一、狮子吼经

1. Sīhanādasuttaṃ
11PTS 4.374缅 3.181已对照

十一、一时,世尊住在舍卫城祇树林给孤独园。那时,具寿舍利弗来到世尊之处;到了之后,礼敬世尊,坐在一旁。坐在一旁的具寿舍利弗对世尊这样说——“尊者,我已在舍卫城住完雨安居。尊者,我想要出发去地方游行。”“舍利弗,现在你认为是时候,[就去]吧。”于是具寿舍利弗从座而起,礼敬世尊,右绕之后离去。那时,具寿舍利弗离去不久,某位比丘对世尊这样说——“尊者,具寿舍利弗冒犯了我,不告罪便去游行了。”于是世尊召唤某位比丘:“来,比丘,你以我的话去召唤舍利弗——‘舍利弗贤友,导师召唤你。’”“是的,尊者。”那位比丘应诺世尊之后,来到具寿舍利弗之处;到了之后,对具寿舍利弗这样说——“舍利弗贤友,导师召唤你。”“是的,贤友。”具寿舍利弗应诺那位比丘。

11. Ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Atha kho āyasmā sāriputto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā sāriputto bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘vuttho me, bhante, sāvatthiyaṃ vassāvāso. Icchāmahaṃ, bhante, janapadacārikaṃ pakkamitu’’nti. ‘‘Yassadāni tvaṃ, sāriputta, kālaṃ maññasī’’ti. Atha kho āyasmā sāriputto uṭṭhāyāsanā bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā pakkāmi. Atha kho aññataro bhikkhu acirapakkante āyasmante sāriputte bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘āyasmā maṃ, bhante, sāriputto āsajja appaṭinissajja cārikaṃ pakkanto’’ti. Atha kho bhagavā aññataraṃ bhikkhuṃ āmantesi – ‘‘ehi tvaṃ, bhikkhu, mama vacanena sāriputtaṃ āmantehi – ‘satthā taṃ, āvuso sāriputta, āmantetī’’’ti. ‘‘Evaṃ, bhante’’ti kho so bhikkhu bhagavato paṭissutvā yenāyasmā sāriputto tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṃ sāriputtaṃ etadavoca – ‘‘satthā taṃ, āvuso sāriputta, āmantetī’’ti. ‘‘Evamāvuso’’ti kho āyasmā sāriputto tassa bhikkhuno paccassosi.
已对照

而那时,具寿大目犍连与具寿阿难拿着钥匙(avāpuraṇa),在诸精舍中巡行:“具寿们,请前来;具寿们,请前来!现在具寿舍利弗将在世尊面前作狮子吼。”于是具寿舍利弗来到世尊之处;到了之后,礼敬世尊,坐在一旁。世尊对坐在一旁的具寿舍利弗这样说——“舍利弗,在此,某位同梵行者对你生起了抱怨(khīyanadhamma):‘尊者,具寿舍利弗冒犯了我,不告罪便去游行了。’”

Tena kho pana samayena āyasmā ca mahāmoggallāno [mahāmoggalāno (ka.)] āyasmā ca ānando avāpuraṇaṃ [apāpuraṇaṃ (syā. ka.)] ādāya vihāre āhiṇḍanti [vihārena vihāraṃ anvāhiṇḍanti (sī. pī.), vihāraṃ āhiṇḍanti (syā.)] – ‘‘abhikkamathāyasmanto, abhikkamathāyasmanto! Idānāyasmā sāriputto bhagavato sammukhā sīhanādaṃ nadissatī’’ti. Atha kho āyasmā sāriputto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho āyasmantaṃ sāriputtaṃ bhagavā etadavoca – ‘‘idha te, sāriputta, aññataro sabrahmacārī khīyanadhammaṃ āpanno – ‘āyasmā maṃ, bhante, sāriputto āsajja appaṭinissajjacārikaṃ pakkanto’’’ti.
已对照

“尊者,凡是于身未现起身至念的人,那人才会在此冒犯某位同梵行者,不告罪便去游行。

‘‘Yassa nūna, bhante, kāye kāyagatāsati anupaṭṭhitā assa, so idha aññataraṃ sabrahmacāriṃ āsajja appaṭinissajja cārikaṃ pakkameyya.
PTS 4.375已对照

“尊者,犹如人们在地上放置净物,也放置不净物,也放置粪,也放置尿,也放置唾,也放置脓,也放置血,地却不因此而苦恼、羞惭或厌恶;同样,尊者,我以如地的心——广、大、无量、无怨、无恼害的[心]——而住。尊者,凡是于身未现起身至念的人,那人才会在此冒犯某位同梵行者,不告罪便去游行。

‘‘Seyyathāpi, bhante, pathaviyaṃ sucimpi nikkhipanti asucimpi nikkhipanti gūthagatampi nikkhipanti muttagatampi nikkhipanti kheḷagatampi nikkhipanti pubbagatampi nikkhipanti lohitagatampi nikkhipanti, na ca tena pathavī aṭṭīyati vā harāyati vā jigucchati vā; evamevaṃ kho ahaṃ, bhante, pathavīsamena cetasā viharāmi vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjena. Yassa nūna, bhante, kāye kāyagatāsati anupaṭṭhitā assa, so idha aññataraṃ sabrahmacāriṃ āsajja appaṭinissajja cārikaṃ pakkameyya.
缅 3.182已对照

“尊者,犹如人们在水中洗净物,也洗不净物,也洗粪……尿……唾……脓……也洗血,水却不因此而苦恼、羞惭或厌恶;同样,尊者,我以如水的心——广、大、无量、无怨、无恼害的[心]——而住。尊者,凡是于身未现起身至念的人,那人才会在此冒犯某位同梵行者,不告罪便去游行。

‘‘Seyyathāpi, bhante, āpasmiṃ sucimpi dhovanti asucimpi dhovanti gūthagatampi… muttagatampi… kheḷagatampi… pubbagatampi… lohitagatampi dhovanti, na ca tena āpo aṭṭīyati vā harāyati vā jigucchati vā; evamevaṃ kho ahaṃ, bhante, āposamena cetasā viharāmi vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjena. Yassa nūna, bhante, kāye kāyagatāsati anupaṭṭhitā assa, so idha aññataraṃ sabrahmacāriṃ āsajja appaṭinissajja cārikaṃ pakkameyya.
已对照

“尊者,犹如火烧净物,也烧不净物,也烧粪……尿……唾……脓……也烧血,火却不因此而苦恼、羞惭或厌恶;同样,尊者,我以如火的心——广、大、无量、无怨、无恼害的[心]——而住。尊者,凡是于身未现起身至念的人,那人才会在此冒犯某位同梵行者,不告罪便去游行。

‘‘Seyyathāpi, bhante, tejo sucimpi ḍahati asucimpi ḍahati gūthagatampi… muttagatampi… kheḷagatampi… pubbagatampi… lohitagatampi ḍahati, na ca tena tejo aṭṭīyati vā harāyati vā jigucchati vā; evamevaṃ kho ahaṃ, bhante, tejosamena cetasā viharāmi vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjena. Yassa nūna, bhante, kāye kāyagatāsati anupaṭṭhitā assa, so idha aññataraṃ sabrahmacāriṃ āsajja appaṭinissajja cārikaṃ pakkameyya.
已对照

“尊者,犹如风吹拂净物,也吹拂不净物,也吹拂粪……尿……唾……脓……也吹拂血,风却不因此而苦恼、羞惭或厌恶;同样,尊者,我以如风的心——广、大、无量、无怨、无恼害的[心]——而住。尊者,凡是于身未现起身至念的人,那人才会在此冒犯某位同梵行者,不告罪便去游行。

‘‘Seyyathāpi, bhante, vāyo sucimpi upavāyati asucimpi upavāyati gūthagatampi… muttagatampi… kheḷagatampi… pubbagatampi… lohitagatampi upavāyati, na ca tena vāyo aṭṭīyati vā harāyati vā jigucchati vā; evamevaṃ kho ahaṃ, bhante, vāyosamena cetasā viharāmi vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjena. Yassa nūna, bhante, kāye kāyagatāsati anupaṭṭhitā assa, so idha aññataraṃ sabrahmacāriṃ āsajja appaṭinissajja cārikaṃ pakkameyya.
PTS 4.376已对照

“尊者,犹如拭尘布(rajoharaṇa)擦拭净物,也擦拭不净物,也擦拭粪……尿……唾……脓……也擦拭血,拭尘布却不因此而苦恼、羞惭或厌恶;同样,尊者,我以如拭尘布的心——广、大、无量、无怨、无恼害的[心]——而住。尊者,凡是于身未现起身至念的人,那人才会在此冒犯某位同梵行者,不告罪便去游行。

‘‘Seyyathāpi, bhante, rajoharaṇaṃ sucimpi puñchati asucimpi puñchati gūthagatampi… muttagatampi… kheḷagatampi… pubbagatampi… lohitagatampi puñchati, na ca tena rajoharaṇaṃ aṭṭīyati vā harāyati vā jigucchati vā; evamevaṃ kho ahaṃ, bhante, rajoharaṇasamena cetasā viharāmi vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjena. Yassa nūna, bhante, kāye kāyagatāsati anupaṭṭhitā assa, so idha aññataraṃ sabrahmacāriṃ āsajja appaṭinissajja cārikaṃ pakkameyya.
缅 3.183已对照

“尊者,犹如旃陀罗童子或旃陀罗童女,手持篮子、穿着破布,进入村落或市镇时,唯有现起谦卑的心之后才进入;同样,尊者,我以如旃陀罗童子、旃陀罗童女的心——广、大、无量、无怨、无恼害的[心]——而住。尊者,凡是于身未现起身至念的人,那人才会在此冒犯某位同梵行者,不告罪便去游行。

‘‘Seyyathāpi, bhante, caṇḍālakumārako vā caṇḍālakumārikā vā kaḷopihattho nantakavāsī gāmaṃ vā nigamaṃ vā pavisanto nīcacittaṃyeva upaṭṭhapetvā pavisati; evamevaṃ kho ahaṃ, bhante, caṇḍālakumārakacaṇḍālakumārikāsamena cetasā viharāmi vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjena. Yassa nūna, bhante, kāye kāyagatāsati anupaṭṭhitā assa, so idha aññataraṃ sabrahmacāriṃ āsajja appaṭinissajja cārikaṃ pakkameyya.
已对照

“尊者,犹如一头断角的公牛,柔和、善调、善驯,从街道到街道、从十字路口到十字路口巡行,不以足或角伤害任何[众生];同样,尊者,我以如断角公牛的心——广、大、无量、无怨、无恼害的[心]——而住。尊者,凡是于身未现起身至念的人,那人才会在此冒犯某位同梵行者,不告罪便去游行。

‘‘Seyyathāpi, bhante, usabho chinnavisāṇo sūrato sudanto suvinīto rathiyāya rathiyaṃ siṅghāṭakena siṅghāṭakaṃ anvāhiṇḍanto na kiñci hiṃsati pādena vā visāṇena vā; evamevaṃ kho ahaṃ, bhante, usabhachinnavisāṇasamena cetasā viharāmi vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjena. Yassa nūna, bhante, kāye kāyagatāsati anupaṭṭhitā assa, so idha aññataraṃ sabrahmacāriṃ āsajja appaṭinissajja cārikaṃ pakkameyya.
PTS 4.377已对照

“尊者,犹如女人或男人,年少、青春、好装饰,洗了头,由于被系在颈上的蛇尸、或狗尸、或人尸,便会苦恼、羞惭、厌恶;同样,尊者,我对这腐坏之身苦恼、羞惭、厌恶。尊者,凡是于身未现起身至念的人,那人才会在此冒犯某位同梵行者,不告罪便去游行。

‘‘Seyyathāpi, bhante, itthī vā puriso vā daharo yuvā maṇḍanakajātiko sīsaṃnhāto ahikuṇapena vā kukkurakuṇapena vā manussakuṇapena vā kaṇṭhe āsattena aṭṭīyeyya harāyeyya jiguccheyya; evamevaṃ kho ahaṃ, bhante, iminā pūtikāyena aṭṭīyāmi harāyāmi jigucchāmi. Yassa nūna, bhante, kāye kāyagatāsati anupaṭṭhitā assa, so idha aññataraṃ sabrahmacāriṃ āsajja appaṭinissajja cārikaṃ pakkameyya.
已对照

“尊者,犹如有人带着一个有大小孔、上漏下漏的脂钵;同样,尊者,我带着这个有大小孔、上漏下漏的身。尊者,凡是于身未现起身至念的人,那人才会在此冒犯某位同梵行者,不告罪便去游行。”

‘‘Seyyathāpi, bhante, puriso medakathālikaṃ parihareyya chiddāvachiddaṃ uggharantaṃ paggharantaṃ; evamevaṃ kho ahaṃ, bhante, imaṃ kāyaṃ pariharāmi chiddāvachiddaṃ uggharantaṃ paggharantaṃ. Yassa nūna, bhante, kāye kāyagatāsati anupaṭṭhitā assa, so idha aññataraṃ sabrahmacāriṃ āsajja appaṭinissajja cārikaṃ pakkameyyā’’ti.
缅 3.184已对照

于是那位比丘从座而起,把上衣偏袒一肩,以头礼敬世尊双足,对世尊这样说——“尊者,罪过战胜了我,如愚者、如痴者、如不善者——我竟以不实、空洞、虚妄、不真之事诽谤了具寿舍利弗。尊者,愿世尊接受我的罪过为罪过,以便在将来防护。”“比丘,确实,罪过战胜了你,如愚者、如痴者、如不善者——你竟以不实、空洞、虚妄、不真之事诽谤了舍利弗。但是,比丘,由于你见罪过为罪过而如法悔改,我们接受你的悔过。比丘,凡是见罪过为罪过而如法悔改、于将来防护者,这在圣者之律中就是增长。”

Atha kho so bhikkhu uṭṭhāyāsanā ekaṃsaṃ uttarāsaṅgaṃ karitvā bhagavato pādesu sirasā nipatitvā bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘accayo maṃ, bhante, accagamā yathābālaṃ yathāmūḷhaṃ yathāakusalaṃ, yo ahaṃ āyasmantaṃ sāriputtaṃ asatā tucchā musā abhūtena abbhācikkhiṃ. Tassa me, bhante, bhagavā accayaṃ accayato paṭiggaṇhatu āyatiṃ saṃvarāyā’’ti. ‘‘Taggha taṃ [tvaṃ (sī. pī.)], bhikkhu, accayo accagamā yathābālaṃ yathāmūḷhaṃ yathāakusalaṃ, yo tvaṃ sāriputtaṃ asatā tucchā musā abhūtena abbhācikkhi. Yato ca kho tvaṃ, bhikkhu, accayaṃ accayato disvā yathādhammaṃ paṭikarosi, taṃ te mayaṃ paṭiggaṇhāma. Vuḍḍhihesā, bhikkhu, ariyassa vinaye yo accayaṃ accayato disvā yathādhammaṃ paṭikaroti āyatiṃ saṃvaraṃ āpajjatī’’ti.
PTS 4.378已对照

于是世尊召唤具寿舍利弗:“舍利弗,宽恕这个愚痴人吧,以免他的头就在那里裂成七块。”“尊者,倘若那位具寿对我这样说[:‘请宽恕。’],我就宽恕那位具寿;‘也愿那位具寿宽恕我。’”第一[经]。

Atha kho bhagavā āyasmantaṃ sāriputtaṃ āmantesi – ‘‘khama, sāriputta, imassa moghapurisassa, purā tassa tattheva sattadhā muddhā phalatī’’ti [phalissatīti (ka. sī. syā. pī. ka.) aṭṭhakathāsu pana ‘‘phalatīti’’ itveva dissati]. ‘‘Khamāmahaṃ, bhante, tassa āyasmato sace maṃ so āyasmā evamāha – ‘khamatu ca me so āyasmā’’’ti. Paṭhamaṃ.
已对照

二、有余依经

2. Saupādisesasuttaṃ
12已对照

十二、一时,世尊住在舍卫城祇树林给孤独园。那时,具寿舍利弗在上午穿好[下衣],取了钵与衣,为乞食而入舍卫城。那时,具寿舍利弗心中这样想——“现在为乞食而行于舍卫城还太早,我何不前往其他外道的游方者们的园林呢?”于是具寿舍利弗便前往其他外道的游方者们的园林;到了之后,与那些其他外道的游方者互相问候。互相问候、交谈了一番愉快而值得忆念的话之后,坐在一旁。

12. Ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Atha kho āyasmā sāriputto pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṃ piṇḍāya pāvisi. Atha kho āyasmato sāriputtassa etadahosi – ‘‘atippago kho tāva sāvatthiyaṃ piṇḍāya carituṃ, yaṃnūnāhaṃ yena aññatitthiyānaṃ paribbājakānaṃ ārāmo tenupasaṅkameyya’’nti. Atha kho āyasmā sāriputto yena aññatitthiyānaṃ paribbājakānaṃ ārāmo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā tehi aññatitthiyehi paribbājakehi saddhiṃ sammodi. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi.
PTS 4.379缅 3.185已对照

而那时,那些其他外道的游方者集坐会合时,生起了这样的谈论——“贤友们,凡是任何有余依而命终者,他们全都未从地狱解脱,未从畜生胎解脱,未从饿鬼界解脱,未从苦界、恶趣、堕处解脱。”那时,具寿舍利弗对那些其他外道的游方者所说的话既不欢喜,也不呵斥。既不欢喜也不呵斥之后,从座而起离去——“我要在世尊身边了知这所说的意义。”于是具寿舍利弗在舍卫城乞食之后,饭后从乞食处回来,来到世尊之处;到了之后,礼敬世尊,坐在一旁。坐在一旁的具寿舍利弗对世尊这样说——

Tena kho pana samayena tesaṃ aññatitthiyānaṃ paribbājakānaṃ sannisinnānaṃ sannipatitānaṃ ayamantarākathā udapādi – ‘‘yo hi koci, āvuso, saupādiseso kālaṃ karoti, sabbo so aparimutto nirayā aparimutto tiracchānayoniyā aparimutto pettivisayā aparimutto apāyaduggativinipātā’’ti. Atha kho āyasmā sāriputto tesaṃ aññatitthiyānaṃ paribbājakānaṃ bhāsitaṃ neva abhinandi nappaṭikkosi. Anabhinanditvā appaṭikkositvā uṭṭhāyāsanā pakkāmi – ‘‘bhagavato santike etassa bhāsitassa atthaṃ ājānissāmī’’ti. Atha kho āyasmā sāriputto sāvatthiyaṃ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkanto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā sāriputto bhagavantaṃ etadavoca –
已对照

“尊者,在此,我在上午穿好[下衣],取了钵与衣,为乞食而入舍卫城。尊者,那时我心中这样想——‘现在为乞食而行于舍卫城还太早,我何不前往其他外道的游方者们的园林呢?’尊者,于是我便前往其他外道的游方者们的园林;到了之后,与那些其他外道的游方者互相问候。互相问候、交谈了一番愉快而值得忆念的话之后,坐在一旁。而那时,那些其他外道的游方者集坐会合时,生起了这样的谈论——‘贤友们,凡是任何有余依而命终者,他们全都未从地狱解脱,未从畜生胎解脱,未从饿鬼界解脱,未从苦界、恶趣、堕处解脱。’尊者,那时我对那些其他外道的游方者所说的话既不欢喜,也不呵斥。既不欢喜也不呵斥之后,从座而起离去——‘我要在世尊身边了知这所说的意义。’”

‘‘Idhāhaṃ, bhante, pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṃ piṇḍāya pāvisiṃ. Tassa mayhaṃ, bhante, etadahosi – ‘atippago kho tāva sāvatthiyaṃ piṇḍāya carituṃ; yaṃnūnāhaṃ yena aññatitthiyānaṃ paribbājakānaṃ ārāmo tenupasaṅkameyya’nti. Atha kho ahaṃ, bhante, yena aññatitthiyānaṃ paribbājakānaṃ ārāmo tenupasaṅkamiṃ; upasaṅkamitvā tehi aññatitthiyehi paribbājakehi saddhiṃ sammodiṃ. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdiṃ. Tena kho pana samayena tesaṃ aññatitthiyānaṃ paribbājakānaṃ sannisinnānaṃ sannipatitānaṃ ayamantarākathā udapādi – ‘yo hi koci, āvuso, saupādiseso kālaṃ karoti, sabbo so aparimutto nirayā aparimutto tiracchānayoniyā aparimutto pettivisayā aparimutto apāyaduggativinipātā’ti. Atha kho ahaṃ, bhante, tesaṃ aññatitthiyānaṃ paribbājakānaṃ bhāsitaṃ neva abhinandiṃ nappaṭikkosiṃ. Anabhinanditvā appaṭikkositvā uṭṭhāyāsanā pakkamiṃ – ‘bhagavato santike etassa bhāsitassa atthaṃ ājānissāmī’’’ti.
已对照

“舍利弗,那些愚人、不明达的其他外道游方者是什么人?又有谁能知道有余依者是‘有余依者’、无余依者是‘无余依者’!”

‘‘Ke ca [keci (syā. pī.), te ca (ka.)], sāriputta, aññatitthiyā paribbājakā bālā abyattā, ke ca [keci (syā. pī. ka.) a. ni. 6.44 pāḷiyā saṃsandetabbaṃ] saupādisesaṃ vā ‘saupādiseso’ti jānissanti, anupādisesaṃ vā ‘anupādiseso’ti jānissanti’’!
PTS 4.380缅 3.186已对照

“舍利弗,有这九种人,有余依而命终时,从地狱解脱,从畜生胎解脱,从饿鬼界解脱,从苦界、恶趣、堕处解脱。哪九种[人]呢?舍利弗,在此,有一类人于诸戒是作圆满者,于定是作圆满者,于慧是有分量地作者。他由于五下分结的灭尽,成为中般涅槃者。舍利弗,这是第一种人,有余依而命终时,从地狱解脱,从畜生胎解脱,从饿鬼界解脱,从苦界、恶趣、堕处解脱。

‘‘Navayime, sāriputta, puggalā saupādisesā kālaṃ kurumānā parimuttā nirayā parimuttā tiracchānayoniyā parimuttā pettivisayā parimuttā apāyaduggativinipātā. Katame nava? Idha, sāriputta, ekacco puggalo sīlesu paripūrakārī hoti, samādhismiṃ paripūrakārī, paññāya mattaso kārī. So pañcannaṃ orambhāgiyānaṃ saṃyojanānaṃ parikkhayā antarāparinibbāyī hoti. Ayaṃ, sāriputta, paṭhamo puggalo saupādiseso kālaṃ kurumāno parimutto nirayā parimutto tiracchānayoniyā parimutto pettivisayā parimutto apāyaduggativinipātā.
已对照

“再者,舍利弗,在此,有一类人于诸戒是作圆满者,于定是作圆满者,于慧是有分量地作者。他由于五下分结的灭尽,成为生般涅槃者……乃至……成为无行般涅槃者……乃至……成为有行般涅槃者……乃至……成为上流至色究竟者。舍利弗,这是第五种人,有余依而命终时,从地狱解脱,从畜生胎解脱,从饿鬼界解脱,从苦界、恶趣、堕处解脱。

‘‘Puna caparaṃ, sāriputta, idhekacco puggalo sīlesu paripūrakārī hoti, samādhismiṃ paripūrakārī, paññāya mattaso kārī. So pañcannaṃ orambhāgiyānaṃ saṃyojanānaṃ parikkhayā upahaccaparinibbāyī hoti…pe… asaṅkhāraparinibbāyī hoti…pe… sasaṅkhāraparinibbāyī hoti…pe… uddhaṃsoto hoti akaniṭṭhagāmī. Ayaṃ, sāriputta, pañcamo puggalo saupādiseso kālaṃ kurumāno parimutto nirayā parimutto tiracchānayoniyā parimutto pettivisayā parimutto apāyaduggativinipātā.
已对照

“再者,舍利弗,在此,有一类人于诸戒是作圆满者,于定是有分量地作者,于慧是有分量地作者。他由于三结的灭尽、贪瞋痴的薄弱,成为斯陀含,只来此世间一次,便作苦的终结。舍利弗,这是第六种人,有余依而命终时,从地狱解脱……乃至……从苦界、恶趣、堕处解脱。

‘‘Puna caparaṃ, sāriputta, idhekacco puggalo sīlesu paripūrakārī hoti, samādhismiṃ mattaso kārī, paññāya mattaso kārī. So tiṇṇaṃ saṃyojanānaṃ parikkhayā rāgadosamohānaṃ tanuttā sakadāgāmī hoti, sakideva imaṃ lokaṃ āgantvā dukkhassantaṃ karoti. Ayaṃ, sāriputta, chaṭṭho puggalo saupādiseso kālaṃ kurumāno parimutto nirayā…pe… parimutto apāyaduggativinipātā.
PTS 4.381已对照

“再者,舍利弗,在此,有一类人于诸戒是作圆满者,于定是有分量地作者,于慧是有分量地作者。他由于三结的灭尽,成为一种子者,只生起一次人的有,便作苦的终结。舍利弗,这是第七种人,有余依而命终时,从地狱解脱……乃至……从苦界、恶趣、堕处解脱。

‘‘Puna caparaṃ, sāriputta, idhekacco puggalo sīlesu paripūrakārī hoti, samādhismiṃ mattaso kārī, paññāya mattaso kārī. So tiṇṇaṃ saṃyojanānaṃ parikkhayā ekabījī hoti, ekaṃyeva mānusakaṃ bhavaṃ nibbattetvā dukkhassantaṃ karoti. Ayaṃ, sāriputta, sattamo puggalo saupādiseso kālaṃ kurumāno parimutto nirayā…pe… parimutto apāyaduggativinipātā.
已对照

“再者,舍利弗,在此,有一类人于诸戒是作圆满者,于定是有分量地作者,于慧是有分量地作者。他由于三结的灭尽,成为家家者,在两个或三个家族中奔驰、轮回之后,作苦的终结。舍利弗,这是第八种人,有余依而命终时,从地狱解脱……乃至……从苦界、恶趣、堕处解脱。

‘‘Puna caparaṃ, sāriputta, idhekacco puggalo sīlesu paripūrakārī hoti, samādhismiṃ mattaso kārī, paññāya mattaso kārī. So tiṇṇaṃ saṃyojanānaṃ parikkhayā kolaṃkolo hoti, dve vā tīṇi vā kulāni sandhāvitvā saṃsaritvā dukkhassantaṃ karoti. Ayaṃ, sāriputta, aṭṭhamo puggalo saupādiseso kālaṃ kurumāno parimutto nirayā…pe… parimutto apāyaduggativinipātā.
缅 3.187已对照

“再者,舍利弗,在此,有一类人于诸戒是作圆满者,于定是有分量地作者,于慧是有分量地作者。他由于三结的灭尽,成为极七有者,最多七次在天与人中奔驰、轮回之后,作苦的终结。舍利弗,这是第九种人,有余依而命终时,从地狱解脱,从畜生胎解脱,从饿鬼界解脱,从苦界、恶趣、堕处解脱。

‘‘Puna caparaṃ, sāriputta, idhekacco puggalo sīlesu paripūrakārī hoti, samādhismiṃ mattaso kārī, paññāya mattaso kārī. So tiṇṇaṃ saṃyojanānaṃ parikkhayā sattakkhattuparamo hoti, sattakkhattuparamaṃ deve ca manusse ca sandhāvitvā saṃsaritvā dukkhassantaṃ karoti. Ayaṃ, sāriputta, navamo puggalo saupādiseso kālaṃ kurumāno parimutto nirayā parimutto tiracchānayoniyā parimutto pettivisayā parimutto apāyaduggativinipātā.
PTS 4.382已对照

“舍利弗,那些愚人、不明达的其他外道游方者是什么人?又有谁能知道有余依者是‘有余依者’、无余依者是‘无余依者’!舍利弗,这九种人有余依而命终时,从地狱解脱,从畜生胎解脱,从饿鬼界解脱,从苦界、恶趣、堕处解脱。舍利弗,这一法门,我至今尚未对比丘、比丘尼、优婆塞、优婆夷说起。这是什么缘故呢?[我想:]‘愿他们不要听了这一法门而陷入放逸。’然而,舍利弗,这一法门是我依[你所问]问题的意趣而说的。”第二[经]。

‘‘Ke ca, sāriputta, aññatitthiyā paribbājakā bālā abyattā, ke ca saupādisesaṃ vā ‘saupādiseso’ti jānissanti, anupādisesaṃ vā ‘anupādiseso’ti jānissanti! Ime kho, sāriputta, nava puggalā saupādisesā kālaṃ kurumānā parimuttā nirayā parimuttā tiracchānayoniyā parimuttā pettivisayā parimuttā apāyaduggativinipātā. Na tāvāyaṃ, sāriputta, dhammapariyāyo paṭibhāsi bhikkhūnaṃ bhikkhunīnaṃ upāsakānaṃ upāsikānaṃ. Taṃ kissa hetu? Māyimaṃ dhammapariyāyaṃ sutvā pamādaṃ āhariṃsūti [āhariṃsu (sī. pī.)]. Api ca mayā [api cāyaṃ (?)], sāriputta, dhammapariyāyo pañhādhippāyena bhāsito’’ti. Dutiyaṃ.
已对照

三、拘絺罗经

3. Koṭṭhikasuttaṃ
13已对照

十三、那时,具寿大拘絺罗(Mahākoṭṭhika)来到具寿舍利弗之处;到了之后,与具寿舍利弗互相问候。互相问候、交谈了一番愉快而值得忆念的话之后,坐在一旁。坐在一旁的具寿大拘絺罗对具寿舍利弗这样说——“舍利弗贤友,莫非是为了这个目的——‘凡是现法受的业,愿我的那业成为来世受的’——而于世尊[座下]修梵行吗?”“不是的,贤友。”

13. Atha kho āyasmā mahākoṭṭhiko [mahākoṭṭhito (sī. syā. pī.)] yenāyasmā sāriputto tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmatā sāriputtena saddhiṃ sammodi. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā mahākoṭṭhiko āyasmantaṃ sāriputtaṃ etadavoca – ‘‘kiṃ nu kho, āvuso sāriputta, ‘yaṃ kammaṃ diṭṭhadhammavedanīyaṃ, taṃ me kammaṃ samparāyavedanīyaṃ hotū’ti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’’ti? ‘‘No hidaṃ, āvuso’’.
已对照

“舍利弗贤友,莫非是为了这个目的——‘凡是乐受的业,愿我的那业成为苦受的’——而于世尊[座下]修梵行吗?”“不是的,贤友。”

‘‘Kiṃ nu kho, āvuso sāriputta, ‘yaṃ kammaṃ sukhavedanīyaṃ [sukhavedaniyaṃ (ka.) ma. ni. 3.8 passitabbaṃ], taṃ me kammaṃ dukkhavedanīyaṃ [dukkhavedaniyaṃ (ka.)] hotū’ti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’’ti? ‘‘No hidaṃ, āvuso’’.
已对照

“舍利弗贤友,莫非是为了这个目的——‘凡是乐受的业,愿我的那业成为苦受的’——而于世尊[座下]修梵行吗?”“不是的,贤友。”

‘‘Kiṃ nu kho, āvuso sāriputta, ‘yaṃ kammaṃ sukhavedanīyaṃ [sukhavedaniyaṃ (ka.) ma. ni. 3.8 passitabbaṃ], taṃ me kammaṃ dukkhavedanīyaṃ [dukkhavedaniyaṃ (ka.)] hotū’ti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’’ti? ‘‘No hidaṃ, āvuso’’.
缅 3.188已对照

“舍利弗贤友,那么是为了这个目的——‘凡是苦受的业,愿我的那业成为乐受的’——而于世尊[座下]修梵行吗?”“不是的,贤友。”

‘‘Kiṃ panāvuso, sāriputta, ‘yaṃ kammaṃ dukkhavedanīyaṃ, taṃ me kammaṃ sukhavedanīyaṃ hotū’ti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’’ti? ‘‘No hidaṃ, āvuso’’.
已对照

“舍利弗贤友,莫非是为了这个目的——‘凡是已成熟受的业,愿我的那业成为未成熟受的’——而于世尊[座下]修梵行吗?”“不是的,贤友。”

‘‘Kiṃ nu kho, āvuso sāriputta, ‘yaṃ kammaṃ paripakkavedanīyaṃ, taṃ me kammaṃ aparipakkavedanīyaṃ hotū’ti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’’ti? ‘‘No hidaṃ, āvuso’’.
已对照

“舍利弗贤友,那么是为了这个目的——‘凡是未成熟受的业,愿我的那业成为已成熟受的’——而于世尊[座下]修梵行吗?”“不是的,贤友。”

‘‘Kiṃ panāvuso sāriputta, ‘yaṃ kammaṃ aparipakkavedanīyaṃ, taṃ me kammaṃ paripakkavedanīyaṃ hotū’ti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’’ti? ‘‘No hidaṃ, āvuso’’.
已对照

“舍利弗贤友,莫非是为了这个目的——‘凡是多受的业,愿我的那业成为少受的’——而于世尊[座下]修梵行吗?”“不是的,贤友。”

‘‘Kiṃ nu kho, āvuso sāriputta, ‘yaṃ kammaṃ bahuvedanīyaṃ, taṃ me kammaṃ appavedanīyaṃ hotū’ti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’’ti? ‘‘No hidaṃ, āvuso’’.
PTS 4.383已对照

“舍利弗贤友,那么是为了这个目的——‘凡是少受的业,愿我的那业成为多受的’——而于世尊[座下]修梵行吗?”“不是的,贤友。”

‘‘Kiṃ panāvuso sāriputta, ‘yaṃ kammaṃ appavedanīyaṃ, taṃ me kammaṃ bahuvedanīyaṃ hotū’ti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’’ti? ‘‘No hidaṃ, āvuso’’.
已对照

“舍利弗贤友,莫非是为了这个目的——‘凡是应受的业,愿我的那业成为不应受的’——而于世尊[座下]修梵行吗?”“不是的,贤友。”

‘‘Kiṃ nu kho, āvuso sāriputta, ‘yaṃ kammaṃ vedanīyaṃ, taṃ me kammaṃ avedanīyaṃ hotū’ti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’’ti? ‘‘No hidaṃ, āvuso’’.
已对照

“舍利弗贤友,那么是为了这个目的——‘凡是不应受的业,愿我的那业成为应受的’——而于世尊[座下]修梵行吗?”“不是的,贤友。”

‘‘Kiṃ panāvuso sāriputta, ‘yaṃ kammaṃ avedanīyaṃ, taṃ me kammaṃ vedanīyaṃ hotū’ti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’’ti? ‘‘No hidaṃ, āvuso’’.
已对照

“[你]被问‘舍利弗贤友,莫非是为了这个目的——凡是现法受的业,愿我的那业成为来世受的——而于世尊[座下]修梵行吗’时,说‘不是的,贤友’。

‘‘‘Kiṃ nu kho, āvuso sāriputta, yaṃ kammaṃ diṭṭhadhammavedanīyaṃ taṃ me kammaṃ samparāyavedanīyaṃ hotūti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’ti, iti puṭṭho samāno ‘no hidaṃ, āvuso’ti vadesi.
已对照

“[你]被问‘舍利弗贤友,那么是为了这个目的——凡是来世受的业,愿我的那业成为现法受的——而于世尊[座下]修梵行吗’时,说‘不是的,贤友’。

‘‘‘Kiṃ panāvuso sāriputta, yaṃ kammaṃ samparāyavedanīyaṃ taṃ me kammaṃ diṭṭhadhammavedanīyaṃ hotūti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’ti, iti puṭṭho samāno ‘no hidaṃ, āvuso’ti vadesi.
缅 3.189已对照

“[你]被问‘舍利弗贤友,莫非是为了这个目的——凡是乐受的业,愿我的那业成为苦受的——而于世尊[座下]修梵行吗’时,说‘不是的,贤友’。

‘‘‘Kiṃ nu kho, āvuso sāriputta, yaṃ kammaṃ sukhavedanīyaṃ taṃ me kammaṃ dukkhavedanīyaṃ hotūti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’ti, iti puṭṭho samāno ‘no hidaṃ, āvuso’ti vadesi.
已对照

“[你]被问‘舍利弗贤友,那么是为了这个目的——凡是苦受的业,愿我的那业成为乐受的——而于世尊[座下]修梵行吗’时,说‘不是的,贤友’。

‘‘‘Kiṃ panāvuso sāriputta, yaṃ kammaṃ dukkhavedanīyaṃ taṃ me kammaṃ sukhavedanīyaṃ hotūti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’ti, iti puṭṭho samāno ‘no hidaṃ, āvuso’ti vadesi.
已对照

“[你]被问‘舍利弗贤友,莫非是为了这个目的——凡是已成熟受的业,愿我的那业成为未成熟受的——而于世尊[座下]修梵行吗’时,说‘不是的,贤友’。

‘‘‘Kiṃ nu kho, āvuso sāriputta, yaṃ kammaṃ paripakkavedanīyaṃ taṃ me kammaṃ aparipakkavedanīyaṃ hotūti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’ti, iti puṭṭho samāno ‘no hidaṃ, āvuso’ti vadesi.
PTS 4.384已对照

“[你]被问‘舍利弗贤友,那么是为了这个目的——凡是未成熟受的业,愿我的那业成为已成熟受的——而于世尊[座下]修梵行吗’时,说‘不是的,贤友’。

‘‘‘Kiṃ panāvuso sāriputta, yaṃ kammaṃ aparipakkavedanīyaṃ taṃ me kammaṃ paripakkavedanīyaṃ hotūti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’ti, iti puṭṭho samāno ‘no hidaṃ, āvuso’ti vadesi.
已对照

“[你]被问‘舍利弗贤友,莫非是为了这个目的——凡是多受的业,愿我的那业成为少受的——而于世尊[座下]修梵行吗’时,说‘不是的,贤友’。

‘‘‘Kiṃ nu kho, āvuso sāriputta, yaṃ kammaṃ bahuvedanīyaṃ taṃ me kammaṃ appavedanīyaṃ hotūti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’ti, iti puṭṭho samāno ‘no hidaṃ, āvuso’ti vadesi.
已对照

“[你]被问‘舍利弗贤友,那么是为了这个目的——凡是少受的业,愿我的那业成为多受的——而于世尊[座下]修梵行吗’时,说‘不是的,贤友’。

‘‘‘Kiṃ panāvuso sāriputta, yaṃ kammaṃ appavedanīyaṃ taṃ me kammaṃ bahuvedanīyaṃ hotūti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’ti, iti puṭṭho samāno ‘no hidaṃ, āvuso’ti vadesi.
已对照

“[你]被问‘舍利弗贤友,莫非是为了这个目的——凡是应受的业,愿我的那业成为不应受的——而于世尊[座下]修梵行吗’时,说‘不是的,贤友’。

‘‘‘Kiṃ nu kho, āvuso sāriputta, yaṃ kammaṃ vedanīyaṃ taṃ me kammaṃ avedanīyaṃ hotūti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’ti, iti puṭṭho samāno ‘no hidaṃ, āvuso’ti vadesi.
已对照

“[你]被问‘舍利弗贤友,那么是为了这个目的——凡是不应受的业,愿我的那业成为应受的——而于世尊[座下]修梵行吗’时,说‘不是的,贤友’。那么贤友,究竟是为了什么而于世尊[座下]修梵行呢?”

‘‘‘Kiṃ panāvuso sāriputta, yaṃ kammaṃ avedanīyaṃ taṃ me kammaṃ vedanīyaṃ hotūti, etassa atthāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’ti, iti puṭṭho samāno ‘no hidaṃ, āvuso’ti vadesi. Atha kimatthaṃ carahāvuso, bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’’ti?
PTS 4.385缅 3.190已对照

“贤友,凡是他未知、未见、未得、未作证、未现观的,为了它的知、见、得、作证、现观,才于世尊[座下]修梵行。”(“贤友,那么,他未知、未见、未得、未作证、未现观的,[即]为了它的知、见、得、作证、现观而于世尊[座下]修梵行的,是什么呢?”)“贤友,‘此是苦’,是他未知、未见、未得、未作证、未现观的;为了它的知、见、得、作证、现观,才于世尊[座下]修梵行。贤友,‘此是苦集’,是他……乃至……贤友,‘此是苦灭’,是他……乃至……贤友,‘此是导至苦灭之道’,是他未知、未见、未得、未作证、未现观的;为了它的知、见、得、作证、现观,才于世尊[座下]修梵行。贤友,这就是他未知、未见、未得、未作证、未现观的;为了它的知、见、得、作证、现观,才于世尊[座下]修梵行。”第三[经]。

‘‘Yaṃ khvassa [yaṃ kho (ka.)], āvuso, aññātaṃ adiṭṭhaṃ appattaṃ asacchikataṃ anabhisametaṃ, tassa ñāṇāya dassanāya pattiyā sacchikiriyāya abhisamayāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’’ti [vussati (syā.)]. (‘‘Kiṃ panassāvuso, aññātaṃ adiṭṭhaṃ appattaṃ asacchikataṃ anabhisametaṃ, yassa ñāṇāya dassanāya pattiyā sacchikiriyāya abhisamayāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’’ti?) [( ) syā. ka. potthakesu natthi] ‘‘‘Idaṃ dukkha’nti khvassa [kho yaṃ (ka.)], āvuso, aññātaṃ adiṭṭhaṃ appattaṃ asacchikataṃ anabhisametaṃ. Tassa ñāṇāya dassanāya pattiyā sacchikiriyāya abhisamayāya bhagavati brahmacariyaṃ vussati. Ayaṃ ‘dukkhasamudayo’ti khvassa, āvuso…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodho’ti khvassa, āvuso…pe… ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti khvassa, āvuso, aññātaṃ adiṭṭhaṃ appattaṃ asacchikataṃ anabhisametaṃ. Tassa ñāṇāya dassanāya pattiyā sacchikiriyāya abhisamayāya bhagavati brahmacariyaṃ vussati. Idaṃ khvassa [iti kho yaṃ (ka.)], āvuso, aññātaṃ adiṭṭhaṃ appattaṃ asacchikataṃ anabhisametaṃ. Tassa [yassa (?)] ñāṇāya dassanāya pattiyā sacchikiriyāya abhisamayāya bhagavati brahmacariyaṃ vussatī’’ti. Tatiyaṃ.
已对照

四、三弥提经

4. Samiddhisuttaṃ
14已对照

十四、那时,具寿三弥提(Samiddhi)来到具寿舍利弗之处;到了之后,礼敬具寿舍利弗,坐在一旁。具寿舍利弗对坐在一旁的具寿三弥提这样说——“三弥提,人的思惟之寻以什么为所缘而生起?”“尊者,以名色为所缘。”“三弥提,那么它们于何处趋于种种性?”“尊者,于诸界。”“三弥提,那么它们以什么为集合?”“尊者,以触为集合。”“三弥提,那么它们以什么为汇集?”“尊者,以受为汇集。”“三弥提,那么它们以什么为上首?”“尊者,以定为上首。”“三弥提,那么它们以什么为增上?”“尊者,以念为增上。”“三弥提,那么它们以什么为上?”“尊者,以慧为上。”“三弥提,那么它们以什么为坚实?”“尊者,以解脱为坚实。”“三弥提,那么它们入于什么?”“尊者,入于不死。”

14. Atha kho āyasmā samiddhi yenāyasmā sāriputto tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṃ sāriputtaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho āyasmantaṃ samiddhiṃ āyasmā sāriputto etadavoca – ‘‘kimārammaṇā, samiddhi, purisassa saṅkappavitakkā uppajjantī’’ti? ‘‘Nāmarūpārammaṇā, bhante’’ti. ‘‘Te pana, samiddhi, kva nānattaṃ gacchantī’’ti? ‘‘Dhātūsu, bhante’’ti. ‘‘Te pana, samiddhi, kiṃsamudayā’’ti? ‘‘Phassasamudayā, bhante’’ti. ‘‘Te pana, samiddhi, kiṃsamosaraṇā’’ti? ‘‘Vedanāsamosaraṇā, bhante’’ti. ‘‘Te pana, samiddhi, kiṃpamukhā’’ti? ‘‘Samādhippamukhā, bhante’’ti. ‘‘Te pana, samiddhi, kiṃadhipateyyā’’ti? ‘‘Satādhipateyyā, bhante’’ti. ‘‘Te pana, samiddhi, kiṃuttarā’’ti? ‘‘Paññuttarā, bhante’’ti. ‘‘Te pana, samiddhi, kiṃsārā’’ti? ‘‘Vimuttisārā, bhante’’ti. ‘‘Te pana, samiddhi, kiṃogadhā’’ti? ‘‘Amatogadhā, bhante’’ti.
PTS 4.386缅 3.191已对照

“[你]被问‘三弥提,人的思惟之寻以什么为所缘而生起’时,说‘尊者,以名色为所缘’。[你]被问‘三弥提,那么它们于何处趋于种种性’时,说‘尊者,于诸界’。[你]被问‘三弥提,那么它们以什么为集合’时,说‘尊者,以触为集合’。[你]被问‘三弥提,那么它们以什么为汇集’时,说‘尊者,以受为汇集’。[你]被问‘三弥提,那么它们以什么为上首’时,说‘尊者,以定为上首’。[你]被问‘三弥提,那么它们以什么为增上’时,说‘尊者,以念为增上’。[你]被问‘三弥提,那么它们以什么为上’时,说‘尊者,以慧为上’。[你]被问‘三弥提,那么它们以什么为坚实’时,说‘尊者,以解脱为坚实’。[你]被问‘三弥提,那么它们入于什么’时,说‘尊者,入于不死’。善哉,善哉,三弥提!三弥提,你每被问到都解答得好,但也不要因此而思量。”第四[经]。

‘‘‘Kimārammaṇā, samiddhi, purisassa saṅkappavitakkā uppajjantī’ti, iti puṭṭho samāno ‘nāmarūpārammaṇā, bhante’ti vadesi. ‘Te pana, samiddhi, kva nānattaṃ gacchantī’ti, iti puṭṭho samāno ‘dhātūsu, bhante’ti vadesi. ‘Te pana, samiddhi, kiṃsamudayā’ti, iti puṭṭho samāno ‘phassasamudayā, bhante’ti vadesi. ‘Te pana, samiddhi, kiṃsamosaraṇā’ti, iti puṭṭho samāno ‘vedanāsamosaraṇā, bhante’ti vadesi. ‘Te pana, samiddhi, kiṃpamukhā’ti, iti puṭṭho samāno ‘samādhippamukhā, bhante’ti vadesi. ‘Te pana, samiddhi, kiṃadhipateyyā’ti, iti puṭṭho samāno ‘satādhipateyyā, bhante’ti vadesi. ‘Te pana, samiddhi, kiṃuttarā’ti, iti puṭṭho samāno ‘paññuttarā, bhante’ti vadesi. ‘Te pana, samiddhi, kiṃsārā’ti, iti puṭṭho samāno ‘vimuttisārā, bhante’ti vadesi. ‘Te pana, samiddhi, kiṃogadhā’ti, iti puṭṭho samāno ‘amatogadhā, bhante’ti vadesi. Sādhu sādhu, samiddhi! Sādhu kho tvaṃ, samiddhi, puṭṭho [pañhaṃ (sī. syā. pī.)] puṭṭho vissajjesi, tena ca mā maññī’’ti. Catutthaṃ.
已对照

五、疮经

5. Gaṇḍasuttaṃ
15已对照

十五、“诸比丘,犹如一个多年的疮。那疮会有九个疮口、九个自开之口。从那里无论流出什么——流出的唯是不净,流出的唯是恶臭,流出的唯是可厌;无论渗出什么——渗出的唯是不净,渗出的唯是恶臭,渗出的唯是可厌。

15. ‘‘Seyyathāpi, bhikkhave, gaṇḍo anekavassagaṇiko. Tassassu gaṇḍassa nava vaṇamukhāni nava abhedanamukhāni. Tato yaṃ kiñci pagghareyya – asuciyeva pagghareyya, duggandhaṃyeva pagghareyya, jegucchiyaṃyeva [jegucchiyeva (ka.)] pagghareyya; yaṃ kiñci pasaveyya – asuciyeva pasaveyya, duggandhaṃyeva pasaveyya, jegucchiyaṃyeva pasaveyya.
PTS 4.387已对照

“诸比丘,‘疮’,这是这个四大所成之身的增语——[此身]由父母所生,靠饭食与粥团积聚而成,是无常、涂敷、按摩、破坏、毁灭之法。那疮会有九个疮口、九个自开之口。从那里无论流出什么——流出的唯是不净,流出的唯是恶臭,流出的唯是可厌;无论渗出什么——渗出的唯是不净,渗出的唯是恶臭,渗出的唯是可厌。因此,诸比丘,你们要厌离此身。”第五[经]。

‘‘Gaṇḍoti kho, bhikkhave, imassetaṃ cātumahābhūtikassa [cātummahābhūtikassa (sī. syā. pī.)] kāyassa adhivacanaṃ mātāpettikasambhavassa odanakummāsūpacayassa aniccucchādanaparimaddanabhedanaviddhaṃsanadhammassa. Tassassu gaṇḍassa nava vaṇamukhāni nava abhedanamukhāni. Tato yaṃ kiñci paggharati – asuciyeva paggharati, duggandhaṃyeva paggharati, jegucchiyaṃyeva paggharati; yaṃ kiñci pasavati – asuciyeva pasavati, duggandhaṃyeva pasavati, jegucchiyaṃyeva pasavati. Tasmātiha, bhikkhave, imasmiṃ kāye nibbindathā’’ti. Pañcamaṃ.
已对照

六、想经

6. Saññāsuttaṃ
16缅 3.192已对照

十六、“诸比丘,有这九种想,若修习、多作,有大果、大功德,入于不死、以不死为终点。哪九种[想]呢?不净想、死想、于食厌逆想、于一切世间不乐想、无常想、于无常的苦想、于苦的无我想、舍断想、离贪想——诸比丘,这九种想若修习、多作,有大果、大功德,入于不死、以不死为终点。”第六[经]。

16. ‘‘Navayimā, bhikkhave, saññā bhāvitā bahulīkatā mahapphalā honti mahānisaṃsā amatogadhā amatapariyosānā. Katamā nava? Asubhasaññā, maraṇasaññā, āhāre paṭikūlasaññā [paṭikkūlasaññā (sī. syā. pī.)], sabbaloke anabhiratasaññā [anabhiratisaññā (ka.) a. ni. 5.121-122], aniccasaññā, anicce dukkhasaññā, dukkhe anattasaññā, pahānasaññā, virāgasaññā – imā kho, bhikkhave, nava saññā, bhāvitā bahulīkatā mahapphalā honti mahānisaṃsā amatogadhā amatapariyosānā’’ti. Chaṭṭhaṃ.
已对照

七、家族经

7. Kulasuttaṃ
17已对照

十七、“诸比丘,具足九种支的家,未往访的不宜往访,已往访的不宜坐下。具足哪九种[支]呢?不以可意[之态]起迎,不以可意[之态]礼敬,不以可意[之态]给座,对他隐藏所有的,多也给少,胜妙的也给粗劣的,不恭敬地给、不是恭敬地给,不为听法而坐近,不乐闻他所说的。诸比丘,具足这九种支的家,未往访的不宜往访,已往访的不宜坐下。

17. ‘‘Navahi, bhikkhave, aṅgehi samannāgataṃ kulaṃ anupagantvā vā nālaṃ upagantuṃ, upagantvā vā nālaṃ nisīdituṃ. Katamehi navahi? Na manāpena paccuṭṭhenti, na manāpena abhivādenti, na manāpena āsanaṃ denti, santamassa pariguhanti, bahukampi thokaṃ denti, paṇītampi lūkhaṃ denti, asakkaccaṃ denti no sakkaccaṃ, na upanisīdanti dhammassavanāya, bhāsitamassa na sussūsanti. Imehi kho, bhikkhave, navahaṅgehi samannāgataṃ kulaṃ anupagantvā vā nālaṃ upagantuṃ upagantvā vā nālaṃ nisīdituṃ.
PTS 4.388已对照

“诸比丘,具足九种支的家,未往访的宜往访,已往访的宜坐下。具足哪九种[支]呢?以可意[之态]起迎,以可意[之态]礼敬,以可意[之态]给座,不对他隐藏所有的,多就给多,胜妙的就给胜妙的,恭敬地给、不是不恭敬地给,为听法而坐近,乐闻他所说的。诸比丘,具足这九种支的家,未往访的宜往访,已往访的宜坐下。”第七[经]。

‘‘Navahi, bhikkhave, aṅgehi samannāgataṃ kulaṃ anupagantvā vā alaṃ upagantuṃ, upagantvā vā alaṃ nisīdituṃ. Katamehi navahi? Manāpena paccuṭṭhenti, manāpena abhivādenti, manāpena āsanaṃ denti, santamassa na pariguhanti, bahukampi bahukaṃ denti, paṇītampi paṇītaṃ denti, sakkaccaṃ denti no asakkaccaṃ, upanisīdanti dhammassavanāya, bhāsitamassa sussūsanti. Imehi kho, bhikkhave, navahaṅgehi samannāgataṃ kulaṃ anupagantvā vā alaṃ upagantuṃ, upagantvā vā alaṃ nisīditu’’nti. Sattamaṃ.
已对照

八、九支布萨经

8. Navaṅguposathasuttaṃ
18PTS 4.389缅 3.193已对照

十八、“诸比丘,具足九种支而持的布萨,有大果,有大功德,有大光辉,有大展布。诸比丘,具足九种支的布萨如何持,才有大果,有大功德,有大光辉,有大展布呢?诸比丘,在此,圣弟子这样思察:‘诸阿罗汉终身舍断杀生,远离杀生,放下棍棒,放下刀剑,有惭愧,具同情心,怀着利益、悲悯一切众生生命之心而住;我今天这一夜、这一日也舍断杀生,远离杀生,放下棍棒,放下刀剑,有惭愧,具同情心,怀着利益、悲悯一切众生生命之心而住。以这一支,我也仿效诸阿罗汉,而我的布萨也将是已持的。’他具足这第一支……乃至……。

18. ‘‘Navahi, bhikkhave, aṅgehi samannāgato uposatho upavuttho mahapphalo hoti mahānisaṃso mahājutiko mahāvipphāro. Kathaṃ upavuttho ca, bhikkhave, navahaṅgehi samannāgato uposatho mahapphalo hoti mahānisaṃso mahājutiko mahāvipphāro? Idha, bhikkhave, ariyasāvako iti paṭisañcikkhati – ‘yāvajīvaṃ arahanto pāṇātipātaṃ pahāya pāṇātipātā paṭiviratā nihitadaṇḍā nihitasatthā lajjī dayāpannā sabbapāṇabhūtahitānukampino viharanti; ahampajja imañca rattiṃ imañca divasaṃ pāṇātipātaṃ pahāya pāṇātipātā paṭivirato nihitadaṇḍo nihitasattho lajjī dayāpanno sabbapāṇabhūtahitānukampī viharāmi. Imināpaṅgena [imināpi aṅgena (ka. sī.)] arahataṃ anukaromi; uposatho ca me upavuttho bhavissatī’ti. Iminā paṭhamena aṅgena samannāgato hoti…pe. ….
PTS 4.390已对照

“‘诸阿罗汉终身舍断高床大床,远离高床大床,以小床或草席为低卧;我今天这一夜、这一日也舍断高床大床,远离高床大床,以小床或草席为低卧。以这一支,我也仿效诸阿罗汉,而我的布萨也将是已持的。’他具足这第八支。

‘‘‘Yāvajīvaṃ arahanto uccāsayanamahāsayanaṃ pahāya uccāsayanamahāsayanā paṭiviratā nīcaseyyaṃ kappenti – mañcake vā tiṇasanthārake vā; ahampajja imañca rattiṃ imañca divasaṃ uccāsayanamahāsayanaṃ pahāya uccāsayanamahāsayanā paṭivirato nīcaseyyaṃ kappemi – mañcake vā tiṇasanthārake vā. Imināpaṅgena arahataṃ anukaromi; uposatho ca me upavuttho bhavissatī’ti. Iminā aṭṭhamena aṅgena samannāgato hoti.
已对照

“他以与慈俱的心遍满一方而住,第二[方]亦然,第三[方]亦然,第四[方]亦然;如是于上、下、四方,于一切处,以一切为己,以与慈俱的心,广、大、无量、无怨、无恼害,遍满一切世间而住。他具足这第九支。诸比丘,具足九种支的布萨如是而持,有大果,有大功德,有大光辉,有大展布。”第八[经]。

‘‘Mettāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā viharati, tathā dutiyaṃ tathā tatiyaṃ tathā catutthaṃ. Iti uddhamadho tiriyaṃ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṃ lokaṃ mettāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyāpajjena [abyāpajjhena (ka.), abyābajjhena (?)] pharitvā viharati. Iminā navamena aṅgena samannāgato hoti. Evaṃ upavuttho kho, bhikkhave, navahaṅgehi samannāgato uposatho mahapphalo hoti mahānisaṃso mahājutiko mahāvipphāro’’ti. Aṭṭhamaṃ.
已对照

九、天神经

9. Devatāsuttaṃ
19已对照

十九、“诸比丘,今夜,许多天神在夜将尽时容色殊胜,遍照整座祇树林,来到我之处;到了之后,礼敬我,站在一旁。诸比丘,站在一旁的那些天神对我这样说——‘尊者,从前在我们为人时,诸出家者来到[我们的]家。尊者,我们起迎了他们,却没有礼敬。尊者,我们这些[天神]事业未圆满,追悔、懊悔,投生于下劣之身。’”

19. ‘‘Imañca, bhikkhave, rattiṃ sambahulā devatā abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇā kevalakappaṃ jetavanaṃ obhāsetvā yenāhaṃ tenupasaṅkamiṃsu; upasaṅkamitvā maṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhaṃsu. Ekamantaṃ ṭhitā kho, bhikkhave, tā devatā maṃ etadavocuṃ – ‘upasaṅkamiṃsu no, bhante, pubbe manussabhūtānaṃ pabbajitā agārāni. Te mayaṃ, bhante, paccuṭṭhimha, no ca kho abhivādimha. Tā mayaṃ, bhante, aparipuṇṇakammantā vippaṭisāriniyo paccānutāpiniyo hīnaṃ kāyaṃ upapannā’’’ti.
PTS 4.391缅 3.194已对照

“诸比丘,另有许多天神来到我之处,对我这样说——‘尊者,从前在我们为人时,诸出家者来到[我们的]家。尊者,我们起迎了他们,礼敬了,却没有给他们座。尊者,我们这些[天神]事业未圆满,追悔、懊悔,投生于下劣之身。’”

‘‘Aparāpi maṃ, bhikkhave, sambahulā devatā upasaṅkamitvā etadavocuṃ – ‘upasaṅkamiṃsu no, bhante, pubbe manussabhūtānaṃ pabbajitā agārāni. Te mayaṃ, bhante, paccuṭṭhimha abhivādimha [paccuṭṭhimha ca abhivādimha ca (syā.)], no ca tesaṃ āsanaṃ adamha. Tā mayaṃ, bhante, aparipuṇṇakammantā vippaṭisāriniyo paccānutāpiniyo hīnaṃ kāyaṃ upapannā’’’ti.
已对照

“诸比丘,另有许多天神来到我之处,对我这样说——‘尊者,从前在我们为人时,诸出家者来到[我们的]家。尊者,我们起迎了他们,礼敬了,给了座,却没有随[自己的]能力、随[自己的]力量[与他们]分享……乃至……随[自己的]能力、随[自己的]力量[与他们]分享了,却没有为听法而坐近……乃至……为听法而坐近了,却没有倾耳听法……乃至……倾耳听法了,却没有听了之后受持法……乃至……听了之后受持法了,却没有详察所受持之法的义……乃至……详察了所受持之法的义,却没有了知义、了知法而行法随法。尊者,我们这些[天神]事业未圆满,追悔、懊悔,投生于下劣之身。’”

‘‘Aparāpi maṃ, bhikkhave, sambahulā devatā upasaṅkamitvā etadavocuṃ – ‘upasaṅkamiṃsu no, bhante, pubbe manussabhūtānaṃ pabbajitā agārāni. Te mayaṃ, bhante, paccuṭṭhimha abhivādimha [paccuṭṭhimha ca abhivādimha ca (syā.)] āsanaṃ [āsanañca (sī. syā.)] adamha, no ca kho yathāsatti yathābalaṃ saṃvibhajimha…pe… yathāsatti yathābalaṃ [yathābalaṃ ca (?)] saṃvibhajimha, no ca kho upanisīdimha dhammassavanāya…pe… upanisīdimha [upanisīdimha ca (syā.)] dhammassavanāya, no ca kho ohitasotā dhammaṃ suṇimha…pe… ohitasotā ca dhammaṃ suṇimha, no ca kho sutvā dhammaṃ dhārayimha…pe… sutvā ca dhammaṃ dhārayimha, no ca kho dhātānaṃ dhammānaṃ atthaṃ upaparikkhimha…pe… dhātānañca dhammānaṃ atthaṃ upaparikkhimha, no ca kho atthamaññāya dhammamaññāya dhammānudhammaṃ paṭipajjimha. Tā mayaṃ, bhante, aparipuṇṇakammantā vippaṭisāriniyo paccānutāpiniyo hīnaṃ kāyaṃ upapannā’’’ti.
PTS 4.392已对照

“诸比丘,另有许多天神来到我之处,对我这样说——‘尊者,从前在我们为人时,诸出家者来到[我们的]家。尊者,我们起迎了他们,礼敬了,给了座,随[自己的]能力、随[自己的]力量[与他们]分享了,为听法而坐近了,倾耳听法了,听了之后受持法了,详察了所受持之法的义,了知义、了知法而行法随法了。尊者,我们这些[天神]事业已圆满,不追悔、不懊悔,投生于胜妙之身。’诸比丘,这些是树下,这些是空屋——修禅吧,诸比丘!莫放逸,莫如那些先前的天神一样日后追悔。”第九[经]。

‘‘Aparāpi maṃ, bhikkhave, sambahulā devatā upasaṅkamitvā etadavocuṃ – ‘upasaṅkamiṃsu no, bhante, pubbe manussabhūtānaṃ pabbajitā agārāni. Te mayaṃ, bhante, paccuṭṭhimha abhivādimha [paccuṭṭhimha ca abhivādimha ca (syā.)], āsanaṃ [āsanañca (sī. syā.)] adamha, yathāsatti yathābalaṃ [yathābalaṃ ca (?)] saṃvibhajimha, upanisīdimha [upanisīdimha ca (syā.)] dhammassavanāya, ohitasotā ca dhammaṃ suṇimha, sutvā ca dhammaṃ dhārayimha, dhātānañca dhammānaṃ atthaṃ upaparikkhimha, atthamaññāya dhammamaññāya dhammānudhammaṃ [dhammānudhammañca (?)] paṭipajjimha. Tā mayaṃ, bhante, paripuṇṇakammantā avippaṭisāriniyo apaccānutāpiniyo paṇītaṃ kāyaṃ upapannā’ti. Etāni, bhikkhave, rukkhamūlāni etāni suññāgārāni. Jhāyatha, bhikkhave, mā pamādattha, mā pacchā vippaṭisārino ahuvattha seyyathāpi tā purimikā devatā’’ti. Navamaṃ.
已对照

十、韦罗摩经

10. Velāmasuttaṃ
20缅 3.195已对照

二十、一时,世尊住在舍卫城祇树林给孤独园。那时,给孤独居士来到世尊之处;到了之后,礼敬世尊,坐在一旁。世尊对坐在一旁的给孤独居士这样说——

20. Ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Atha kho anāthapiṇḍiko gahapati yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho anāthapiṇḍikaṃ gahapatiṃ bhagavā etadavoca –
PTS 4.393已对照

“居士,你家中有布施吗?”“尊者,我家中有布施;然而那是粗劣的,是碎米饭,以酸粥为配。”“居士,[人]布施时,无论是粗劣的还是胜妙的,若他不恭敬地布施,不敬重地布施,不亲手布施,抛掷似地布施,无[果报]来临之见而布施,那一一布施的异熟无论在何处生起,[他在那里]心都不倾向于殊胜的食之受用,心不倾向于殊胜的衣之受用,心不倾向于殊胜的乘之受用,心不倾向于殊胜的五欲功德之受用。凡他的那些称为儿子、妻子、奴仆、仆役或佣工的人,他们也不愿意听闻,不倾耳,不安立心于了知。这是什么缘故呢?居士,因为不恭敬地所作的诸业,其异熟就是这样的。”

‘‘Api nu te, gahapati, kule dānaṃ dīyatī’’ti? ‘‘Dīyati me, bhante, kule dānaṃ; tañca kho lūkhaṃ kaṇājakaṃ biḷaṅgadutiya’’nti. ‘‘Lūkhañcepi [lūkhaṃ vāpi (syā.), lūkhañcāpi (ka.)], gahapati, dānaṃ deti paṇītaṃ vā; tañca asakkaccaṃ deti, acittīkatvā [acittiṃ katvā (ka.), apacittiṃ katvā (syā.), acittikatvā (pī.)] deti, asahatthā deti, apaviddhaṃ [apaviṭṭhaṃ (syā.)] deti, anāgamanadiṭṭhiko deti. Yattha yattha tassa tassa dānassa vipāko nibbattati, na uḷārāya bhattabhogāya cittaṃ namati, na uḷārāya vatthabhogāya cittaṃ namati, na uḷārāya yānabhogāya cittaṃ namati, na uḷāresu pañcasu kāmaguṇesu bhogāya cittaṃ namati. Yepissa te honti puttāti vā dārāti vā dāsāti vā pessāti vā kammakarāti vā, tepi na sussūsanti na sotaṃ odahanti na aññā cittaṃ upaṭṭhapenti. Taṃ kissa hetu? Evañhetaṃ [evañcetaṃ (syā. ka.)], gahapati, hoti asakkaccaṃ katānaṃ kammānaṃ vipāko’’.
已对照

“居士,[人]布施时,无论是粗劣的还是胜妙的,若他恭敬地布施,敬重地布施,亲手布施,不抛掷似地布施,有[果报]来临之见而布施,那一一布施的异熟无论在何处生起,[他在那里]心都倾向于殊胜的食之受用,心倾向于殊胜的衣之受用,心倾向于殊胜的乘之受用,心倾向于殊胜的五欲功德之受用。凡他的那些称为儿子、妻子、奴仆、仆役或佣工的人,他们也愿意听闻,倾耳,安立心于了知。这是什么缘故呢?居士,因为恭敬地所作的诸业,其异熟就是这样的。

‘‘Lūkhañcepi, gahapati, dānaṃ deti paṇītaṃ vā; tañca sakkaccaṃ deti, cittīkatvā deti, sahatthā deti, anapaviddhaṃ deti, āgamanadiṭṭhiko deti. Yattha yattha tassa tassa dānassa vipāko nibbattati, uḷārāya bhattabhogāya cittaṃ namati, uḷārāya vatthabhogāya cittaṃ namati, uḷārāya yānabhogāya cittaṃ namati, uḷāresu pañcasu kāmaguṇesu bhogāya cittaṃ namati. Yepissa te honti puttāti vā dārāti vā dāsāti vā pessāti vā kammakarāti vā, tepi sussūsanti sotaṃ odahanti aññā cittaṃ upaṭṭhapenti. Taṃ kissa hetu? Evañhetaṃ, gahapati, hoti sakkaccaṃ katānaṃ kammānaṃ vipāko.
PTS 4.394缅 3.196已对照

“居士,从前有一位名叫韦罗摩(Velāma)的婆罗门。他施了这样的布施、[这样的]大施:他施了八万四千个金钵,盛满银;施了八万四千个银钵,盛满金;施了八万四千个铜钵,盛满金银钱;施了八万四千头象,饰以金饰,树以金幢,覆以金网;施了八万四千辆车,围以狮皮,围以虎皮,围以豹皮,围以黄毛毯,饰以金饰,树以金幢,覆以金网;施了八万四千头乳牛,系以细布之绳,以铜器承乳;施了八万四千名少女,戴着摩尼耳环;施了八万四千张床榻,铺以长毛毯,铺以白色毛毯,铺以绣花毛毯,[敷]迦陀利鹿皮的殊胜敷具,上有华盖,两端有红枕;施了八万四千俱胝件衣,是细亚麻、细丝、细毛、细棉[所织];更何况食物、饮料、嚼食、啖食、舐食、饮品呢!我想那就像河水流溢一般。

‘‘Bhūtapubbaṃ, gahapati, velāmo nāma brāhmaṇo ahosi. So evarūpaṃ dānaṃ adāsi mahādānaṃ. Caturāsīti suvaṇṇapātisahassāni adāsi rūpiyapūrāni, caturāsīti rūpiyapātisahassāni adāsi suvaṇṇapūrāni, caturāsīti kaṃsapātisahassāni adāsi hiraññapūrāni, caturāsīti hatthisahassāni adāsi sovaṇṇālaṅkārāni sovaṇṇadhajāni hemajālappaṭicchannāni [hemajālasañchannāni (sī. pī.)], caturāsīti rathasahassāni adāsi sīhacammaparivārāni byagghacammaparivārāni dīpicammaparivārāni paṇḍukambalaparivārāni sovaṇṇālaṅkārāni sovaṇṇadhajāni hemajālappaṭicchannāni, caturāsīti dhenusahassāni adāsi dukūlasandhanāni [dukūlasandassanāni (sī.), dukūlasaṇṭhanāni (syā.), dukūlasanthanāni (pī.), duhasandanāni (dī. ni. 2.263), dukūlasandanāni (tattha pāṭhantaraṃ)] kaṃsūpadhāraṇāni, caturāsīti kaññāsahassāni adāsi āmuttamaṇikuṇḍalāyo [āmukkamaṇikuṇḍalāyo (?)], caturāsīti pallaṅkasahassāni adāsi gonakatthatāni paṭikatthatāni paṭalikatthatāni kadalimigapavarapaccattharaṇāni sauttaracchadāni ubhatolohitakūpadhānāni, caturāsīti vatthakoṭisahassāni adāsi khomasukhumānaṃ koseyyasukhumānaṃ kambalasukhumānaṃ kappāsikasukhumānaṃ, ko pana vādo annassa pānassa khajjassa bhojjassa leyyassa peyyassa, najjo maññe vissandanti [vissandati (sī. pī.)].
已对照

“居士,你或许会这样想:‘那时的韦罗摩婆罗门想必是另一个人,他施了那布施、[那]大施。’居士,[这事]不应这样看。那时我就是韦罗摩婆罗门。我施了那布施、[那]大施。居士,然而在那布施中,没有任何一位应供者,也没有任何人使那供施清净。

‘‘Siyā kho pana te, gahapati, evamassa – ‘añño nūna tena samayena velāmo brāhmaṇo ahosi, so [yo (?)] taṃ dānaṃ adāsi mahādāna’nti. Na kho panetaṃ, gahapati, evaṃ daṭṭhabbaṃ. Ahaṃ tena samayena velāmo brāhmaṇo ahosiṃ. Ahaṃ taṃ dānaṃ adāsiṃ mahādānaṃ. Tasmiṃ kho pana, gahapati, dāne na koci dakkhiṇeyyo ahosi, na taṃ koci dakkhiṇaṃ visodheti.
已对照

“居士,韦罗摩婆罗门所施的那布施、[那]大施,而若有人供养一位具足见者,这比那更有大果。

‘‘Yaṃ, gahapati, velāmo brāhmaṇo dānaṃ adāsi mahādānaṃ, yo cekaṃ diṭṭhisampannaṃ bhojeyya, idaṃ tato mahapphalataraṃ.
已对照

“若有人供养一百位具足见者,而若有人供养一位斯陀含,这比那更有大果。

( ) [(yañca gahapati velāmo brāhmaṇo dānaṃ adāsi mahādānaṃ) (sī. pī.)] ‘‘Yo ca sataṃ diṭṭhisampannānaṃ bhojeyya, yo cekaṃ sakadāgāmiṃ bhojeyya, idaṃ tato mahapphalataraṃ.
PTS 4.395缅 3.197已对照

“若有人供养一百位斯陀含,而若有人供养一位阿那含……乃至……若有人供养一百位阿那含,而若有人供养一位阿罗汉……若有人供养一百位阿罗汉,而若有人供养一位独觉佛……若有人供养一百位独觉佛,而若有人供养如来、阿罗汉、正等正觉者……若有人供养以佛陀为首的比丘僧团……若有人为四方僧团建造精舍……若有人以净信之心皈依佛、法、僧……若有人以净信之心受持学处——离杀生、离不与取、离欲邪行、离虚妄语、离[导致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒类,若有人甚至只在闻香之顷修习慈心,这比那更有大果。

( ) [(yañca gahapati velāmo brāhmaṇo dānaṃ adāsi mahādānaṃ) (sī. pī.)] ‘‘Yo ca sataṃ sakadāgāmīnaṃ bhojeyya, yo cekaṃ anāgāmiṃ bhojeyya…pe… yo ca sataṃ anāgāmīnaṃ bhojeyya, yo cekaṃ arahantaṃ bhojeyya… yo ca sataṃ arahantānaṃ bhojeyya, yo cekaṃ paccekabuddhaṃ bhojeyya … yo ca sataṃ paccekabuddhānaṃ bhojeyya, yo ca tathāgataṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ bhojeyya… yo ca buddhappamukhaṃ bhikkhusaṅghaṃ bhojeyya… yo ca cātuddisaṃ saṅghaṃ uddissa vihāraṃ kārāpeyya… yo ca pasannacitto buddhañca dhammañca saṅghañca saraṇaṃ gaccheyya… yo ca pasannacitto sikkhāpadāni samādiyeyya – pāṇātipātā veramaṇiṃ, adinnādānā veramaṇiṃ, kāmesumicchācārā veramaṇiṃ, musāvādā veramaṇiṃ, surāmerayamajjapamādaṭṭhānā veramaṇiṃ, yo ca antamaso gandhohanamattampi [gandhūhanamattampi (sī.), gaddūhanamattampi (syā. pī.) ma. ni. 3.211] mettacittaṃ bhāveyya, ( ) [(yo ca accharāsaṅghātamattampi aniccasaññaṃ bhāveyya) (ka.)] idaṃ tato mahapphalataraṃ.
PTS 4.396已对照

“居士,韦罗摩婆罗门所施的那布施、[那]大施,而若有人供养一位具足见者……若有人供养一百位具足见者,而若有人供养一位斯陀含……若有人供养一百位斯陀含,而若有人供养一位阿那含……若有人供养一百位阿那含,而若有人供养一位阿罗汉……若有人供养一百位阿罗汉,而若有人供养一位独觉佛……若有人供养一百位独觉佛,而若有人供养如来、阿罗汉、正等正觉者……若有人供养以佛陀为首的比丘僧团,若有人为四方僧团建造精舍……若有人以净信之心皈依佛、法、僧,若有人以净信之心受持学处——离杀生……离[导致]放逸之因的谷酒、花果酒[等]酒类,若有人甚至只在闻香之顷修习慈心,若有人哪怕只在弹指之顷修习无常想,这比那更有大果。”第十[经]。

‘‘Yañca, gahapati, velāmo brāhmaṇo dānaṃ adāsi mahādānaṃ, yo cekaṃ diṭṭhisampannaṃ bhojeyya… yo ca sataṃ diṭṭhisampannānaṃ bhojeyya, yo cekaṃ sakadāgāmiṃ bhojeyya… yo ca sataṃ sakadāgāmīnaṃ bhojeyya, yo cekaṃ anāgāmiṃ bhojeyya… yo ca sataṃ anāgāmīnaṃ bhojeyya, yo cekaṃ arahantaṃ bhojeyya… yo ca sataṃ arahantānaṃ bhojeyya, yo cekaṃ paccekabuddhaṃ bhojeyya… yo ca sataṃ paccekabuddhānaṃ bhojeyya, yo ca tathāgataṃ arahantaṃ sammāsambuddhaṃ bhojeyya… yo ca buddhappamukhaṃ bhikkhusaṅghaṃ bhojeyya, yo ca cātuddisaṃ saṅghaṃ uddissa vihāraṃ kārāpeyya… yo ca pasannacitto buddhañca dhammañca saṅghañca saraṇaṃ gaccheyya, yo ca pasannacitto sikkhāpadāni samādiyeyya – pāṇātipātā veramaṇiṃ… surāmerayamajjapamādaṭṭhānā veramaṇiṃ, yo ca antamaso gandhohanamattampi mettacittaṃ bhāveyya, yo ca accharāsaṅghātamattampi aniccasaññaṃ bhāveyya, idaṃ tato mahapphalatara’’nti. Dasamaṃ.
已对照

狮子吼品第二。

Sīhanādavaggo dutiyo.
已对照

其摄颂——

吼、有余依,拘絺罗与三弥提;

疮、想、家族、慈,天神以及韦罗摩。

Tassuddānaṃ –
Nādo saupādiseso ca, koṭṭhikena samiddhinā;
Gaṇḍasaññā kulaṃ mettā, devatā velāmena cāti.