快乐巴利palinanda.cc

增支部 · 九集·沙门性品 Sāmaññavaggo

本经目录五、沙门性品一、狭窄经二、身证者经三、慧解脱者经四、俱分解脱者经五、现见法经六、现见涅槃经七、涅槃经八、般涅槃经九、彼分涅槃经十、现法涅槃经沙门性品第五。第一五十[经]完毕。

已对照

五、沙门性品

5. Sāmaññavaggo
已对照

一、狭窄经

1. Sambādhasuttaṃ
42PTS 4.449缅 3.242已对照

四十二、一时,具寿阿难住在憍赏弥瞿师罗园。那时,具寿优陀夷来到具寿阿难之处;到了之后,与具寿阿难互相问候。互相问候、交谈了一番愉快而值得忆念的话之后,坐在一旁。坐在一旁的具寿优陀夷对具寿阿难这样说——“贤友,这是般遮罗旃陀(Pañcālacaṇḍa)天子所说的——

42. Ekaṃ samayaṃ āyasmā ānando kosambiyaṃ viharati ghositārāme. Atha kho āyasmā udāyī yenāyasmā ānando tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmatā ānandena saddhiṃ sammodi. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā udāyī āyasmantaṃ ānandaṃ etadavoca – ‘‘vuttamidaṃ, āvuso, pañcālacaṇḍena devaputtena –
已对照

‘在狭窄(sambādha)之中的空间(okāsa),广慧者已了知;

‘‘Sambādhe gataṃ [sambādhe vata (sī.)] okāsaṃ, avidvā bhūrimedhaso;
已对照

那觉悟了禅那的佛陀、退隐的最上牛(paṭilīnanisabha)、牟尼。’”

Yo jhānamabujjhi buddho, paṭilīnanisabho munī’’ti.
已对照

“贤友,什么是狭窄?什么是世尊所说的狭窄中空间的获得?”“贤友,世尊说这五种欲功德是狭窄。哪五种[欲功德]呢?眼所识的诸色,是可喜的、可乐的、可意的、可爱的、与欲相应的、能引生贪染的;耳所识的诸声……乃至……鼻所识的诸香……舌所识的诸味……身所识的诸触,是可喜的、可乐的、可意的、可爱的、与欲相应的、能引生贪染的。贤友,世尊说这五种欲功德是狭窄。

‘‘Katamo, āvuso, sambādho, katamo sambādhe okāsādhigamo vutto bhagavatā’’ti? ‘‘Pañcime, āvuso, kāmaguṇā sambādho vutto bhagavatā. Katame pañca? Cakkhuviññeyyā rūpā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṃhitā rajanīyā, sotaviññeyyā saddā…pe… ghānaviññeyyā gandhā… jivhāviññeyyā rasā… kāyaviññeyyā phoṭṭhabbā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṃhitā rajanīyā. Ime kho, āvuso, pañca kāmaguṇā sambādho vutto bhagavatā.
PTS 4.450已对照

“贤友,在此,比丘已离诸欲……乃至……成就并住于初禅。贤友,到这个程度,世尊也依理趣说了狭窄中空间的获得。在那里也还有狭窄。在那里什么是狭窄呢?凡是在那里寻、伺未灭,这就是此中的狭窄。

‘‘Idhāvuso, bhikkhu vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati. Ettāvatāpi kho, āvuso, sambādhe okāsādhigamo vutto bhagavatā pariyāyena. Tatrāpatthi sambādho. Kiñca tattha sambādho? Yadeva tattha vitakkavicārā aniruddhā honti, ayamettha sambādho.
已对照

“再者,贤友,比丘寻、伺寂止……乃至……成就并住于第二禅。贤友,到这个程度,世尊也依理趣说了狭窄中空间的获得。在那里也还有狭窄。在那里什么是狭窄呢?凡是在那里喜未灭,这就是此中的狭窄。

‘‘Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati. Ettāvatāpi kho, āvuso, sambādhe okāsādhigamo vutto bhagavatā pariyāyena. Tatrāpatthi sambādho. Kiñca tattha sambādho? Yadeva tattha pīti aniruddhā hoti, ayamettha sambādho.
缅 3.243已对照

“再者,贤友,比丘离喜……乃至……成就并住于第三禅。贤友,到这个程度,世尊也依理趣说了狭窄中空间的获得。在那里也还有狭窄。在那里什么是狭窄呢?凡是在那里舍乐未灭,这就是此中的狭窄。

‘‘Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu pītiyā ca virāgā…pe… tatiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati. Ettāvatāpi kho, āvuso, sambādhe okāsādhigamo vutto bhagavatā pariyāyena. Tatrāpatthi sambādho. Kiñca tattha sambādho? Yadeva tattha upekkhāsukhaṃ aniruddhaṃ hoti, ayamettha sambādho.
已对照

“再者,贤友,比丘舍断乐……乃至……成就并住于第四禅。贤友,到这个程度,世尊也依理趣说了狭窄中空间的获得。在那里也还有狭窄。在那里什么是狭窄呢?凡是在那里色想未灭,这就是此中的狭窄。

‘‘Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu sukhassa ca pahānā…pe… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati. Ettāvatāpi kho, āvuso, sambādhe okāsādhigamo vutto bhagavatā pariyāyena. Tatrāpatthi sambādho. Kiñca tattha sambādho? Yadeva tattha rūpasaññā aniruddhā hoti, ayamettha sambādho.
已对照

“再者,贤友,比丘完全超越色想,有对想灭没,不作意种种想,[知]‘虚空是无边的’,成就并住于空无边处。贤友,到这个程度,世尊也依理趣说了狭窄中空间的获得。在那里也还有狭窄。在那里什么是狭窄呢?凡是在那里空无边处想未灭,这就是此中的狭窄。

‘‘Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu sabbaso rūpasaññānaṃ samatikkamā paṭighasaññānaṃ atthaṅgamā nānattasaññānaṃ amanasikārā ‘ananto ākāso’ti ākāsānañcāyatanaṃ upasampajja viharati. Ettāvatāpi kho, āvuso, sambādhe okāsādhigamo vutto bhagavatā pariyāyena. Tatrāpatthi sambādho. Kiñca tattha sambādho? Yadeva tattha ākāsānañcāyatanasaññā aniruddhā hoti, ayamettha sambādho.
PTS 4.451已对照

“再者,贤友,比丘完全超越空无边处,[知]‘识是无边的’,成就并住于识无边处。贤友,到这个程度,世尊也依理趣说了狭窄中空间的获得。在那里也还有狭窄。在那里什么是狭窄呢?凡是在那里识无边处想未灭,这就是此中的狭窄。

‘‘Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu sabbaso ākāsānañcāyatanaṃ samatikkamma ‘anantaṃ viññāṇa’nti viññāṇañcāyatanaṃ upasampajja viharati. Ettāvatāpi kho, āvuso, sambādhe okāsādhigamo vutto bhagavatā pariyāyena. Tatrāpatthi sambādho. Kiñca tattha sambādho? Yadeva tattha viññāṇañcāyatanasaññā aniruddhā hoti, ayamettha sambādho.
已对照

“再者,贤友,比丘完全超越识无边处,[知]‘什么都没有’,成就并住于无所有处。贤友,到这个程度,世尊也依理趣说了狭窄中空间的获得。在那里也还有狭窄。在那里什么是狭窄呢?凡是在那里无所有处想未灭,这就是此中的狭窄。

‘‘Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu sabbaso viññāṇañcāyatanaṃ samatikkamma ‘natthi kiñcī’ti ākiñcaññāyatanaṃ upasampajja viharati. Ettāvatāpi kho, āvuso, sambādhe okāsādhigamo vutto bhagavatā pariyāyena. Tatrāpatthi sambādho. Kiñca tattha sambādho? Yadeva tattha ākiñcaññāyatanasaññā aniruddhā hoti, ayamettha sambādho.
缅 3.244已对照

“再者,贤友,比丘完全超越无所有处,成就并住于非想非非想处。贤友,到这个程度,世尊也依理趣说了狭窄中空间的获得。在那里也还有狭窄。在那里什么是狭窄呢?凡是在那里非想非非想处想未灭,这就是此中的狭窄。

‘‘Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu sabbaso ākiñcaññāyatanaṃ samatikkamma nevasaññānāsaññāyatanaṃ upasampajja viharati. Ettāvatāpi kho, āvuso, sambādhe okāsādhigamo vutto bhagavatā pariyāyena. Tatrāpatthi sambādho. Kiñca tattha sambādho? Yadeva tattha nevasaññānāsaññāyatanasaññā aniruddhā hoti, ayamettha sambādho.
已对照

“再者,贤友,比丘完全超越非想非非想处,成就并住于想受灭,而他以慧见了[四谛]之后,诸漏便遍尽了。贤友,到这个程度,世尊不依理趣说了狭窄中空间的获得。”第一[经]。

‘‘Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu sabbaso nevasaññānāsaññāyatanaṃ samatikkamma saññāvedayitanirodhaṃ upasampajja viharati, paññāya cassa disvā āsavā parikkhīṇā honti. Ettāvatāpi kho, āvuso, sambādhe okāsādhigamo vutto bhagavatā nippariyāyenā’’ti. Paṭhamaṃ.
已对照

二、身证者经

2. Kāyasakkhīsuttaṃ
43已对照

四十三、“‘身证者、身证者’,贤友,被这样说。贤友,到什么程度,世尊说[他]是身证者?”“贤友,在此,比丘已离诸欲……乃至……成就并住于初禅。随那处是怎样的,他就那样以身触证它而住。贤友,到这个程度,世尊也依理趣说了身证者。

43. ‘‘‘Kāyasakkhī kāyasakkhī’ti, āvuso, vuccati. Kittāvatā nu kho, āvuso, kāyasakkhī vutto bhagavatā’’ti? ‘‘Idhāvuso, bhikkhu vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati. Yathā yathā ca tadāyatanaṃ tathā tathā naṃ kāyena phusitvā viharati. Ettāvatāpi kho, āvuso, kāyasakkhī vutto bhagavatā pariyāyena.
PTS 4.452已对照

“再者,贤友,比丘寻、伺寂止……乃至……成就并住于第二禅……第三禅……第四禅。随那处是怎样的,他就那样以身触证它而住。贤友,到这个程度,世尊也依理趣说了身证者。

‘‘Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu vitakkavicārānaṃ vūpasamā…pe… dutiyaṃ jhānaṃ… tatiyaṃ jhānaṃ… catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati. Yathā yathā ca tadāyatanaṃ tathā tathā naṃ kāyena phusitvā viharati. Ettāvatāpi kho, āvuso, kāyasakkhī vutto bhagavatā pariyāyena.
已对照

“再者,贤友,比丘完全超越色想,有对想灭没,不作意种种想,[知]‘虚空是无边的’,成就并住于空无边处。随那处是怎样的,他就那样以身触证它而住。贤友,到这个程度,世尊也依理趣说了身证者……乃至……。

‘‘Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu sabbaso rūpasaññānaṃ samatikkamā paṭighasaññānaṃ atthaṅgamā nānattasaññānaṃ amanasikārā ‘ananto ākāso’ti ākāsānañcāyatanaṃ upasampajja viharati. Yathā yathā ca tadāyatanaṃ tathā tathā naṃ kāyena phusitvā viharati. Ettāvatāpi kho, āvuso, kāyasakkhī vutto bhagavatā pariyāyena…pe….
已对照

“再者,贤友,比丘完全超越非想非非想处,成就并住于想受灭,而他以慧见了[四谛]之后,诸漏便遍尽了。随那处是怎样的,他就那样以身触证它而住。贤友,到这个程度,世尊不依理趣说了身证者。”第二[经]。

‘‘Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu sabbaso nevasaññānāsaññāyatanaṃ samatikkamma saññāvedayitanirodhaṃ upasampajja viharati, paññāya cassa disvā āsavā parikkhīṇā honti. Yathā yathā ca tadāyatanaṃ tathā tathā naṃ kāyena phusitvā viharati. Ettāvatāpi kho, āvuso, kāyasakkhī vutto bhagavatā nippariyāyenā’’ti. Dutiyaṃ.
已对照

三、慧解脱者经

3. Paññāvimuttasuttaṃ
44缅 3.245已对照

四十四、“‘慧解脱者、慧解脱者’,贤友,被这样说。贤友,到什么程度,世尊说[他]是慧解脱者?”

44. ‘‘‘Paññāvimutto paññāvimutto’ti, āvuso, vuccati. Kittāvatā nu kho, āvuso, paññāvimutto vutto bhagavatā’’ti?
已对照

“贤友,在此,比丘已离诸欲……乃至……成就并住于初禅,并以慧了知它。贤友,到这个程度,世尊也依理趣说了慧解脱者……乃至……。

‘‘Idhāvuso, bhikkhu vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, paññāya ca naṃ pajānāti. Ettāvatāpi kho, āvuso, paññāvimutto vutto bhagavatā pariyāyena…pe….
PTS 4.453已对照

“再者,贤友,比丘完全超越非想非非想处,成就并住于想受灭,而他以慧见了[四谛]之后,诸漏便遍尽了,并以慧了知它。贤友,到这个程度,世尊不依理趣说了慧解脱者。”第三[经]。

‘‘Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu sabbaso nevasaññānāsaññāyatanaṃ samatikkamma saññāvedayitanirodhaṃ upasampajja viharati, paññāya cassa disvā āsavā parikkhīṇā honti, paññāya ca naṃ pajānāti. Ettāvatāpi kho, āvuso, paññāvimutto vutto bhagavatā nippariyāyenā’’ti. Tatiyaṃ.
已对照

四、俱分解脱者经

4. Ubhatobhāgavimuttasuttaṃ
45已对照

四十五、“‘俱分解脱者、俱分解脱者’,贤友,被这样说。贤友,到什么程度,世尊说[他]是俱分解脱者?”

45. ‘‘‘Ubhatobhāgavimutto ubhatobhāgavimutto’ti, āvuso, vuccati. Kittāvatā nu kho, āvuso, ubhatobhāgavimutto vutto bhagavatā’’ti?
已对照

“贤友,在此,比丘已离诸欲……乃至……成就并住于初禅。随那处是怎样的,他就那样以身触证它而住,并以慧了知它。贤友,到这个程度,世尊也依理趣说了俱分解脱者……乃至……。

‘‘Idhāvuso, bhikkhu vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati. Yathā yathā ca tadāyatanaṃ tathā tathā naṃ kāyena phusitvā viharati, paññāya ca naṃ pajānāti. Ettāvatāpi kho, āvuso, ubhatobhāgavimutto vutto bhagavatā pariyāyena…pe….
已对照

“再者,贤友,比丘完全超越非想非非想处,成就并住于想受灭,而他以慧见了[四谛]之后,诸漏便遍尽了。随那处是怎样的,他就那样以身触证它而住,并以慧了知它。贤友,到这个程度,世尊不依理趣说了俱分解脱者。”第四[经]。

‘‘Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu sabbaso nevasaññānāsaññāyatanaṃ samatikkamma saññāvedayitanirodhaṃ upasampajja viharati, paññāya cassa disvā āsavā parikkhīṇā honti. Yathā yathā ca tadāyatanaṃ tathā tathā naṃ kāyena phusitvā viharati, paññāya ca naṃ pajānāti. Ettāvatāpi kho, āvuso, ubhatobhāgavimutto vutto bhagavatā nippariyāyenā’’ti. Catutthaṃ.
已对照

五、现见法经

5. Sandiṭṭhikadhammasuttaṃ
46已对照

四十六、“‘现见的法、现见的法’,贤友,被这样说。贤友,到什么程度,世尊说[它]是现见的法?”

46. ‘‘‘Sandiṭṭhiko dhammo sandiṭṭhiko dhammo’ti, āvuso, vuccati. Kittāvatā nu kho, āvuso, sandiṭṭhiko dhammo vutto bhagavatā’’ti?
缅 3.246已对照

“贤友,在此,比丘已离诸欲……乃至……成就并住于初禅。贤友,到这个程度,世尊也依理趣说了现见的法……乃至……。

‘‘Idhāvuso, bhikkhu vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati. Ettāvatāpi kho, āvuso, sandiṭṭhiko dhammo vutto bhagavatā pariyāyena…pe….
已对照

“再者,贤友,比丘完全超越非想非非想处,成就并住于想受灭,而他以慧见了[四谛]之后,诸漏便遍尽了。贤友,到这个程度,世尊不依理趣说了现见的法。”第五[经]。

‘‘Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu sabbaso nevasaññānāsaññāyatanaṃ samatikkamma saññāvedayitanirodhaṃ upasampajja viharati, paññāya cassa disvā āsavā parikkhīṇā honti. Ettāvatāpi kho, āvuso, sandiṭṭhiko dhammo vutto bhagavatā nippariyāyenā’’ti. Pañcamaṃ.
已对照

六、现见涅槃经

6. Sandiṭṭhikanibbānasuttaṃ
47已对照

四十七、“‘现见的涅槃、现见的涅槃’,贤友,被这样说。贤友,到什么程度,世尊说[它]是现见的涅槃?”

47. ‘‘‘Sandiṭṭhikaṃ nibbānaṃ sandiṭṭhikaṃ nibbāna’nti, āvuso, vuccati. Kittāvatā nu kho, āvuso, sandiṭṭhikaṃ nibbānaṃ vuttaṃ bhagavatā’’ti?
已对照

“贤友,在此,比丘已离诸欲……乃至……成就并住于初禅。贤友,到这个程度,世尊也依理趣说了现见的涅槃……乃至……。

‘‘Idhāvuso, bhikkhu vivicceva kāmehi…pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati. Ettāvatāpi kho, āvuso, sandiṭṭhikaṃ nibbānaṃ vuttaṃ bhagavatā pariyāyena…pe….
已对照

“再者,贤友,比丘完全超越非想非非想处,成就并住于想受灭,而他以慧见了[四谛]之后,诸漏便遍尽了。贤友,到这个程度,世尊不依理趣说了现见的涅槃。”第六[经]。

‘‘Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu sabbaso nevasaññānāsaññāyatanaṃ samatikkamma saññāvedayitanirodhaṃ upasampajja viharati, paññāya cassa disvā āsavā parikkhīṇā honti. Ettāvatāpi kho, āvuso, sandiṭṭhikaṃ nibbānaṃ vuttaṃ bhagavatā nippariyāyenā’’ti. Chaṭṭhaṃ.
已对照

七、涅槃经

7. Nibbānasuttaṃ
48PTS 4.454已对照

四十八、“‘涅槃、涅槃’,贤友,被这样说……乃至……。第七[经]。

48. ‘‘‘Nibbānaṃ nibbāna’nti, āvuso, vuccati…pe…. Sattamaṃ.
已对照

八、般涅槃经

8. Parinibbānasuttaṃ
49已对照

四十九、“‘般涅槃、般涅槃’……乃至……。第八[经]。

49. ‘‘‘Parinibbānaṃ parinibbāna’nti…pe…. Aṭṭhamaṃ.
已对照

九、彼分涅槃经

9. Tadaṅganibbānasuttaṃ
50已对照

五十、“‘彼分涅槃、彼分涅槃’,贤友,被这样说……乃至……。第九[经]。

50. ‘‘‘Tadaṅganibbānaṃ tadaṅganibbāna’nti, āvuso, vuccati…pe…. Navamaṃ.
已对照

十、现法涅槃经

10. Diṭṭhadhammanibbānasuttaṃ
51已对照

五十一、“‘现法涅槃、现法涅槃’,贤友,被这样说。贤友,到什么程度,世尊说[它]是现法涅槃?”

51. ‘‘‘Diṭṭhadhammanibbānaṃ diṭṭhadhammanibbāna’nti, āvuso, vuccati. Kittāvatā nu kho, āvuso diṭṭhadhammanibbānaṃ vuttaṃ bhagavatā’’ti?
缅 3.247已对照

“贤友,在此,比丘已离诸欲……乃至……成就并住于初禅。贤友,到这个程度,世尊也依理趣说了现法涅槃……乃至……。

‘‘Idhāvuso, bhikkhu vivicceva kāmehi …pe… paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati. Ettāvatāpi kho, āvuso, diṭṭhadhammanibbānaṃ vuttaṃ bhagavatā pariyāyena …pe….
已对照

“再者,贤友,比丘完全超越非想非非想处,成就并住于想受灭,而他以慧见了[四谛]之后,诸漏便遍尽了。贤友,到这个程度,世尊不依理趣说了现法涅槃。”第十[经]。

‘‘Puna caparaṃ, āvuso, bhikkhu sabbaso nevasaññānāsaññāyatanaṃ samatikkamma saññāvedayitanirodhaṃ upasampajja viharati, paññāya cassa disvā āsavā parikkhīṇā honti. Ettāvatāpi kho, āvuso, diṭṭhadhammanibbānaṃ vuttaṃ bhagavatā nippariyāyenā’’ti. Dasamaṃ.
已对照

沙门性品第五。

Sāmaññavaggo pañcamo.
PTS 4.455已对照

其摄颂——

狭窄、身证者、慧,

俱分、两现见;

涅槃、般涅槃,

以及彼分与现法。

Tassuddānaṃ –
Sambādho kāyasakkhī paññā,
Ubhatobhāgo sandiṭṭhikā dve;
Nibbānaṃ parinibbānaṃ,
Tadaṅgadiṭṭhadhammikena cāti.
已对照

第一五十[经]完毕。

Paṭhamapaṇṇāsakaṃ samattaṃ.
2. Dutiyapaṇṇāsakaṃ