快乐巴利palinanda.cc

中部第87经 · 爱生经 Piyajātikasuttaṃ

本经目录七、爱生经

353PTS 2.106缅 2.309已对照

七、爱生经

三五三、如是我闻——一时,世尊住在舍卫城(Sāvatthī)的祇树林(Jetavana)给孤独园(Anāthapiṇḍika)。那时,某位居士的可爱、可意的独子命终了。由于他的死,[居士]既无心于事务,也不思饮食。他去到火葬场哭喊:“独子在哪里?独子在哪里?”于是,那位居士来到世尊之处;到了之后,礼敬世尊,坐在一旁。世尊对坐在一旁的那位居士这样说:“居士,你的诸根不是安住于自心者的[诸根],你的诸根有变异。”“尊者,我的诸根怎会没有变异呢?尊者,因为我的可爱、可意的独子命终了。由于他的死,[我]既无心于事务,也不思饮食。我去到火葬场哭喊:‘独子在哪里?独子在哪里?’”“居士,正是这样!居士,正是这样!居士,因为愁、悲、苦、忧、恼是由可爱者所生、以可爱者为源的。”“尊者,谁会这样认为:‘愁、悲、苦、忧、恼是由可爱者所生、以可爱者为源的’呢?尊者,喜与喜悦才是由可爱者所生、以可爱者为源的。”于是,那位居士不欢喜世尊之所说,反驳之后,从座而起,离去了。

353. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena aññatarassa gahapatissa ekaputtako piyo manāpo kālaṅkato hoti. Tassa kālaṃkiriyāya neva kammantā paṭibhanti na bhattaṃ paṭibhāti. So āḷāhanaṃ gantvā kandati – ‘‘kahaṃ, ekaputtaka, kahaṃ, ekaputtakā’’ti! Atha kho so gahapati yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho taṃ gahapatiṃ bhagavā etadavoca – ‘‘na kho te, gahapati, sake citte ṭhitassa indriyāni, atthi te indriyānaṃ aññathatta’’nti. ‘‘Kiñhi me, bhante, indriyānaṃ nāññathattaṃ bhavissati; mayhañhi, bhante, ekaputto piyo manāpo kālaṅkato. Tassa kālaṃkiriyāya neva kammantā paṭibhanti, na bhattaṃ paṭibhāti. Sohaṃ āḷāhanaṃ gantvā kandāmi – ‘kahaṃ, ekaputtaka, kahaṃ, ekaputtakā’’’ti! ‘‘Evametaṃ, gahapati, evametaṃ, gahapati [evametaṃ gahapati (pī. sakideva), evameva (sī. sakideva)]! Piyajātikā hi, gahapati, sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’’ti. ‘‘Kassa kho [kissa nu kho (sī.)] nāmetaṃ, bhante, evaṃ bhavissati – ‘piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’ti? Piyajātikā hi kho, bhante, ānandasomanassā piyappabhavikā’’ti. Atha kho so gahapati bhagavato bhāsitaṃ anabhinanditvā paṭikkositvā uṭṭhāyāsanā pakkāmi.
354PTS 2.107缅 2.310已对照

三五四、那时,众多赌徒在离世尊不远处以骰子赌博。于是,那位居士来到那些赌徒之处;到了之后,对那些赌徒这样说:“诸位,在此,我来到沙门乔达摩之处;到了之后,礼敬沙门乔达摩,坐在一旁。诸位,沙门乔达摩对坐在一旁的我这样说:‘居士,你的诸根不是安住于自心者的[诸根],你的诸根有变异。’诸位,这样说时,我对沙门乔达摩这样说:‘尊者,我的诸根怎会没有变异呢?尊者,因为我的可爱、可意的独子命终了。由于他的死,[我]既无心于事务,也不思饮食。我去到火葬场哭喊:独子在哪里?独子在哪里?’‘居士,正是这样!居士,正是这样!居士,因为愁、悲、苦、忧、恼是由可爱者所生、以可爱者为源的。’‘尊者,谁会这样认为:愁、悲、苦、忧、恼是由可爱者所生、以可爱者为源的呢?尊者,喜与喜悦才是由可爱者所生、以可爱者为源的。’诸位,于是我不欢喜沙门乔达摩之所说,反驳之后,从座而起,离去了。”“居士,正是这样!居士,正是这样!居士,因为喜与喜悦是由可爱者所生、以可爱者为源的。”于是,那位居士[心想]“我与赌徒们[所见]一致”,便离去了。于是,这件论事辗转传入了王的内宫。

354. Tena kho pana samayena sambahulā akkhadhuttā bhagavato avidūre akkhehi dibbanti. Atha kho so gahapati yena te akkhadhuttā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā akkhadhutte etadavoca – ‘‘idhāhaṃ, bhonto, yena samaṇo gotamo tenupasaṅkamiṃ; upasaṅkamitvā samaṇaṃ gotamaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdiṃ. Ekamantaṃ nisinnaṃ kho maṃ, bhonto, samaṇo gotamo etadavoca – ‘na kho te, gahapati, sake citte ṭhitassa indriyāni, atthi te indriyānaṃ aññathatta’nti. Evaṃ vutte, ahaṃ, bhonto, samaṇaṃ gotamaṃ etadavocaṃ – ‘kiñhi me, bhante, indriyānaṃ nāññathattaṃ bhavissati; mayhañhi, bhante, ekaputtako piyo manāpo kālaṅkato. Tassa kālaṃkiriyāya neva kammantā paṭibhanti, na bhattaṃ paṭibhāti. Sohaṃ āḷāhanaṃ gantvā kandāmi – kahaṃ, ekaputtaka, kahaṃ, ekaputtakā’ti! ‘Evametaṃ, gahapati, evametaṃ, gahapati! Piyajātikā hi, gahapati, sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’ti. ‘Kassa kho nāmetaṃ, bhante, evaṃ bhavissati – piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā? Piyajātikā hi kho, bhante, ānandasomanassā piyappabhavikā’ti. Atha khvāhaṃ, bhonto, samaṇassa gotamassa bhāsitaṃ anabhinanditvā paṭikkositvā uṭṭhāyāsanā pakkami’’nti. ‘‘Evametaṃ, gahapati, evametaṃ, gahapati! Piyajātikā hi, gahapati, ānandasomanassā piyappabhavikā’’ti. Atha kho so gahapati ‘‘sameti me akkhadhuttehī’’ti pakkāmi. Atha kho idaṃ kathāvatthu anupubbena rājantepuraṃ pāvisi.
355PTS 2.108缅 2.311已对照

三五五、于是,憍萨罗王波斯匿召唤末利王后(Mallikā devī):“末利,这是你的沙门乔达摩所说的:‘愁、悲、苦、忧、恼是由可爱者所生、以可爱者为源的。’”“大王,如果这是世尊所说的,就是这样。”“可是这个末利就是这样:沙门乔达摩说什么,她就随喜什么。”“大王,如果这是世尊所说的,就是这样。犹如老师对弟子说什么,弟子就随喜什么——‘老师,正是这样;老师,正是这样。’”“末利,你也正是这样:沙门乔达摩说什么,你就随喜什么。”“大王,如果这是世尊所说的,就是这样。”“末利,走开,到远处去,毁灭吧!”于是,末利王后召唤那利鸯伽婆罗门(Nāḷijaṅgha brāhmaṇa):“来,婆罗门,你前往世尊之处;到了之后,以我的名义以头礼敬世尊双足,问候[世尊]少病、少恼、起居轻利、有力、安乐而住:‘尊者,末利王后以头礼敬世尊双足,问候[世尊]少病、少恼、起居轻利、有力、安乐而住。’并且这样说:‘尊者,世尊说过这话吗——愁、悲、苦、忧、恼是由可爱者所生、以可爱者为源的?’世尊如何为你解答,你要好好领受,回来告诉我。因为诸如来不说虚妄之语。”“是的,夫人。”那利鸯伽婆罗门应诺末利王后之后,来到世尊之处;到了之后,与世尊互相问候。互相问候、交谈了一番愉快而值得忆念的话之后,坐在一旁。坐在一旁的那利鸯伽婆罗门对世尊这样说:“乔达摩尊师,末利王后以头礼敬乔达摩尊师的双足,问候[尊师]少病、少恼、起居轻利、有力、安乐而住;并且这样说:‘尊者,世尊说过这话吗——愁、悲、苦、忧、恼是由可爱者所生、以可爱者为源的?’”

355. Atha kho rājā pasenadi kosalo mallikaṃ deviṃ āmantesi – ‘‘idaṃ te, mallike, samaṇena gotamena bhāsitaṃ – ‘piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’’’ti. ‘‘Sacetaṃ, mahārāja, bhagavatā bhāsitaṃ, evameta’’nti. ‘‘Evameva panāyaṃ mallikā yaññadeva samaṇo gotamo bhāsati taṃ tadevassa abbhanumodati’’. ‘‘Sacetaṃ, mahārāja, bhagavatā bhāsitaṃ evametanti. Seyyathāpi nāma, yaññadeva ācariyo antevāsissa bhāsati taṃ tadevassa antevāsī abbhanumodati – ‘evametaṃ, ācariya, evametaṃ, ācariyā’’’ti. ‘‘Evameva kho tvaṃ, mallike, yaññadeva samaṇo gotamo bhāsati taṃ tadevassa abbhanumodasi’’. ‘‘Sacetaṃ, mahārāja, bhagavatā bhāsitaṃ evameta’’nti. ‘‘Carapi, re mallike, vinassā’’ti. Atha kho mallikā devī nāḷijaṅghaṃ brāhmaṇaṃ āmantesi – ‘‘ehi tvaṃ, brāhmaṇa, yena bhagavā tenupasaṅkama; upasaṅkamitvā mama vacanena bhagavato pāde sirasā vandāhi, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ puccha – ‘mallikā, bhante, devī bhagavato pāde sirasā vandati, appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ pucchatī’ti. Evañca vadehi – ‘bhāsitā nu kho, bhante, bhagavatā esā vācā – piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’ti. Yathā te bhagavā byākaroti taṃ sādhukaṃ uggahetvā mama āroceyyāsi. Na hi tathāgatā vitathaṃ bhaṇantī’’ti. ‘‘Evaṃ, bhotī’’ti kho nāḷijaṅgho brāhmaṇo mallikāya deviyā paṭissutvā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṃ sammodi. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho nāḷijaṅgho brāhmaṇo bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘mallikā, bho gotama, devī bhoto gotamassa pāde sirasā vandati; appābādhaṃ appātaṅkaṃ lahuṭṭhānaṃ balaṃ phāsuvihāraṃ pucchati; evañca vadeti – ‘bhāsitā nu kho, bhante, bhagavatā esā vācā – piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’’’ti.
356PTS 2.109已对照

三五六、“婆罗门,正是这样!婆罗门,正是这样!婆罗门,愁、悲、苦、忧、恼是由可爱者所生、以可爱者为源的。婆罗门,这也应当依这个理趣来了知——愁、悲、苦、忧、恼是如何由可爱者所生、以可爱者为源的。婆罗门,从前,就在这舍卫城,某个妇女的母亲命终了。她因母亲的死而发狂、心乱,从这条街到那条街、从这个十字路口到那个十字路口,走去这样说:‘你们见过我母亲吗?你们见过我母亲吗?’婆罗门,这也应当依这个理趣来了知——愁、悲、苦、忧、恼是如何由可爱者所生、以可爱者为源的。

356. ‘‘Evametaṃ, brāhmaṇa, evametaṃ, brāhmaṇa! Piyajātikā hi, brāhmaṇa, sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikāti. Tadamināpetaṃ, brāhmaṇa, pariyāyena veditabbaṃ yathā piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā. Bhūtapubbaṃ, brāhmaṇa, imissāyeva sāvatthiyā aññatarissā itthiyā mātā kālamakāsi. Sā tassā kālakiriyāya ummattikā khittacittā rathikāya rathikaṃ [rathiyāya rathiyaṃ (sī. syā. kaṃ. pī.)] siṅghāṭakena siṅghāṭakaṃ upasaṅkamitvā evamāha – ‘api me mātaraṃ addassatha [addasatha (sī. pī.)], api me mātaraṃ addassathā’ti? Imināpi kho etaṃ, brāhmaṇa, pariyāyena veditabbaṃ yathā piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikāti.
已对照

“婆罗门,从前,就在这舍卫城,某个妇女的父亲命终了……兄弟命终了……姊妹命终了……儿子命终了……女儿命终了……丈夫命终了。她因丈夫的死而发狂、心乱,从这条街到那条街、从这个十字路口到那个十字路口,走去这样说:‘你们见过我丈夫吗?你们见过我丈夫吗?’婆罗门,这也应当依这个理趣来了知——愁、悲、苦、忧、恼是如何由可爱者所生、以可爱者为源的。

‘‘Bhūtapubbaṃ, brāhmaṇa, imissāyeva sāvatthiyā aññatarissā itthiyā pitā kālamakāsi… bhātā kālamakāsi… bhaginī kālamakāsi… putto kālamakāsi… dhītā kālamakāsi… sāmiko kālamakāsi. Sā tassa kālakiriyāya ummattikā khittacittā rathikāya rathikaṃ siṅghāṭakena siṅghāṭakaṃ upasaṅkamitvā evamāha – ‘api me sāmikaṃ addassatha, api me sāmikaṃ addassathā’ti? Imināpi kho etaṃ, brāhmaṇa, pariyāyena veditabbaṃ yathā piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikāti.
缅 2.312已对照

“婆罗门,从前,就在这舍卫城,某个男人的母亲命终了。他因母亲的死而发狂、心乱,从这条街到那条街、从这个十字路口到那个十字路口,走去这样说:‘你们见过我母亲吗?你们见过我母亲吗?’婆罗门,这也应当依这个理趣来了知——愁、悲、苦、忧、恼是如何由可爱者所生、以可爱者为源的。

‘‘Bhūtapubbaṃ, brāhmaṇa, imissāyeva sāvatthiyā aññatarassa purisassa mātā kālamakāsi. So tassā kālakiriyāya ummattako khittacitto rathikāya rathikaṃ siṅghāṭakena siṅghāṭakaṃ upasaṅkamitvā evamāha – ‘api me mātaraṃ addassatha, api me mātaraṃ addassathā’ti? Imināpi kho etaṃ, brāhmaṇa, pariyāyena veditabbaṃ yathā piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikāti.
已对照

“婆罗门,从前,就在这舍卫城,某个男人的父亲命终了……兄弟命终了……姊妹命终了……儿子命终了……女儿命终了……妻子命终了。他因妻子的死而发狂、心乱,从这条街到那条街、从这个十字路口到那个十字路口,走去这样说:‘你们见过我妻子吗?你们见过我妻子吗?’婆罗门,这也应当依这个理趣来了知——愁、悲、苦、忧、恼是如何由可爱者所生、以可爱者为源的。

‘‘Bhūtapubbaṃ, brāhmaṇa, imissāyeva sāvatthiyā aññatarassa purisassa pitā kālamakāsi… bhātā kālamakāsi… bhaginī kālamakāsi… putto kālamakāsi… dhītā kālamakāsi… pajāpati kālamakāsi. So tassā kālakiriyāya ummattako khittacitto rathikāya rathikaṃ siṅghāṭakena siṅghāṭakaṃ upasaṅkamitvā evamāha – ‘api me pajāpatiṃ addassatha, api me pajāpatiṃ addassathā’ti? Imināpi kho etaṃ, brāhmaṇa, pariyāyena veditabbaṃ yathā piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikāti.
PTS 2.110已对照

“婆罗门,从前,就在这舍卫城,某个妇女回到了娘家。她的那些亲族想把她从丈夫那里拆散,另嫁给别人。而她不愿意。于是,那个妇女对丈夫这样说:‘夫君,我的这些亲族想把你[从我这里]拆散,把[我]另嫁给别人。而我不愿意。’于是,那个男人把那个妇女砍成两段,然后剖开了自己[的腹]:‘我们两人死后[将在一起]。’婆罗门,这也应当依这个理趣来了知——愁、悲、苦、忧、恼是如何由可爱者所生、以可爱者为源的。”

‘‘Bhūtapubbaṃ, brāhmaṇa, imissāyeva sāvatthiyā aññatarā itthī ñātikulaṃ agamāsi. Tassā te ñātakā sāmikaṃ [sāmikā (sī.)] acchinditvā aññassa dātukāmā. Sā ca taṃ na icchati. Atha kho sā itthī sāmikaṃ etadavoca – ‘ime, maṃ [mama (syā. kaṃ. pī.)], ayyaputta, ñātakā tvaṃ [tayā (sī.), taṃ (syā. kaṃ. pī.)] acchinditvā aññassa dātukāmā. Ahañca taṃ na icchāmī’ti. Atha kho so puriso taṃ itthiṃ dvidhā chetvā attānaṃ upphālesi [uppāṭesi (sī. pī.), ophāresi (ka.)] – ‘ubho pecca bhavissāmā’ti. Imināpi kho etaṃ, brāhmaṇa, pariyāyena veditabbaṃ yathā piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’’ti.
357PTS 2.111缅 2.313已对照

三五七、那时,那利鸯伽婆罗门欢喜、随喜世尊之所说,从座而起,来到末利王后之处;到了之后,把与世尊之间所有的交谈,全部告知了末利王后。于是,末利王后来到憍萨罗王波斯匿之处;到了之后,对憍萨罗王波斯匿这样说:“大王,你认为怎样,婆夷利公主(Vajirī kumārī)是你所爱的吗?”“是的,末利,婆夷利公主是我所爱的。”“大王,你认为怎样,由于婆夷利公主的变易、变化,你会生起愁、悲、苦、忧、恼吗?”“末利,由于婆夷利公主的变易、变化,连我的生命也会有变异,我怎会不生起愁、悲、苦、忧、恼呢?”“大王,这就是那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊所指而说的:‘愁、悲、苦、忧、恼是由可爱者所生、以可爱者为源的。’

“大王,你认为怎样,婆娑跋刹帝利女(Vāsabhā khattiyā)是你所爱的吗?”“是的,末利,婆娑跋刹帝利女是我所爱的。”“大王,你认为怎样,由于婆娑跋刹帝利女的变易、变化,你会生起愁、悲、苦、忧、恼吗?”“末利,由于婆娑跋刹帝利女的变易、变化,连我的生命也会有变异,我怎会不生起愁、悲、苦、忧、恼呢?”“大王,这就是那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊所指而说的:‘愁、悲、苦、忧、恼是由可爱者所生、以可爱者为源的。’

“大王,你认为怎样,毗琉璃将军(Viṭaṭūbha senāpati)是你所爱的吗?”“是的,末利,毗琉璃将军是我所爱的。”“大王,你认为怎样,由于毗琉璃将军的变易、变化,你会生起愁、悲、苦、忧、恼吗?”“末利,由于毗琉璃将军的变易、变化,连我的生命也会有变异,我怎会不生起愁、悲、苦、忧、恼呢?”“大王,这就是那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊所指而说的:‘愁、悲、苦、忧、恼是由可爱者所生、以可爱者为源的。’

“大王,你认为怎样,我是你所爱的吗?”“是的,末利,你是我所爱的。”“大王,你认为怎样,由于我的变易、变化,你会生起愁、悲、苦、忧、恼吗?”“末利,由于你的变易、变化,连我的生命也会有变异,我怎会不生起愁、悲、苦、忧、恼呢?”“大王,这就是那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊所指而说的:‘愁、悲、苦、忧、恼是由可爱者所生、以可爱者为源的。’

“大王,你认为怎样,迦尸、憍萨罗(Kāsi-Kosala)是你所爱的吗?”“是的,末利,迦尸、憍萨罗是我所爱的。末利,凭着迦尸、憍萨罗的威力,我们享用迦尸旃檀,佩戴花鬘、香、涂香。”“大王,你认为怎样,由于迦尸、憍萨罗的变易、变化,你会生起愁、悲、苦、忧、恼吗?”“末利,由于迦尸、憍萨罗的变易、变化,连我的生命也会有变异,我怎会不生起愁、悲、苦、忧、恼呢?”“大王,这就是那位知者、见者、阿罗汉、正等正觉者世尊所指而说的:‘愁、悲、苦、忧、恼是由可爱者所生、以可爱者为源的。’”

“末利,稀有啊!末利,未曾有啊!那位世尊竟以慧仿佛穿透一般地见。来,末利,拿漱口水来。”于是,憍萨罗王波斯匿从座而起,把上衣偏袒一肩,向世尊所在合掌,三次发出感叹:“礼敬那位世尊、阿罗汉、正等正觉者!礼敬那位世尊、阿罗汉、正等正觉者!礼敬那位世尊、阿罗汉、正等正觉者!”

357. Atha kho nāḷijaṅgho brāhmaṇo bhagavato bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā yena mallikā devī tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā yāvatako ahosi bhagavatā saddhiṃ kathāsallāpo taṃ sabbaṃ mallikāya deviyā ārocesi. Atha kho mallikā devī yena rājā pasenadi kosalo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā rājānaṃ pasenadiṃ kosalaṃ etadavoca – ‘‘taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, piyā te vajirī kumārī’’ti? ‘‘Evaṃ, mallike, piyā me vajirī kumārī’’ti. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, vajiriyā te kumāriyā vipariṇāmaññathābhāvā uppajjeyyuṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Vajiriyā me, mallike, kumāriyā vipariṇāmaññathābhāvā jīvitassapi siyā aññathattaṃ, kiṃ pana me na uppajjissanti sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Idaṃ kho taṃ, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena sandhāya bhāsitaṃ – ‘piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’ti.
‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, piyā te vāsabhā khattiyā’’ti? ‘‘Evaṃ, mallike, piyā me vāsabhā khattiyā’’ti. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, vāsabhāya te khattiyāya vipariṇāmaññathābhāvā uppajjeyyuṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Vāsabhāya me, mallike, khattiyāya vipariṇāmaññathābhāvā jīvitassapi siyā aññathattaṃ, kiṃ pana me na uppajjissanti sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Idaṃ kho taṃ, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena sandhāya bhāsitaṃ – ‘piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’ti.
‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, piyo te viṭaṭūbho [viḍūḍabho (sī. syā. kaṃ. pī.)] senāpatī’’ti? ‘‘Evaṃ, mallike, piyo me viṭaṭūbho senāpatī’’ti. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, viṭaṭūbhassa te senāpatissa vipariṇāmaññathābhāvā uppajjeyyuṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Viṭaṭūbhassa me, mallike, senāpatissa vipariṇāmaññathābhāvā jīvitassapi siyā aññathattaṃ, kiṃ pana me na uppajjissanti sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Idaṃ kho taṃ, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena sandhāya bhāsitaṃ – ‘piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’ti.
‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, piyā te aha’’nti? ‘‘Evaṃ, mallike, piyā mesi tva’’nti. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, mayhaṃ te vipariṇāmaññathābhāvā uppajjeyyuṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Tuyhañhi me, mallike, vipariṇāmaññathābhāvā jīvitassapi siyā aññathattaṃ, kiṃ pana me na uppajjissanti sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Idaṃ kho taṃ, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena sandhāya bhāsitaṃ – ‘piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’ti.
‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, piyā te kāsikosalā’’ti? ‘‘Evaṃ, mallike, piyā me kāsikosalā. Kāsikosalānaṃ, mallike, ānubhāvena kāsikacandanaṃ paccanubhoma, mālāgandhavilepanaṃ dhāremā’’ti. ‘‘Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, kāsikosalānaṃ te vipariṇāmaññathābhāvā uppajjeyyuṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Kāsikosalānañhi, mallike, vipariṇāmaññathābhāvā jīvitassapi siyā aññathattaṃ, kiṃ pana me na uppajjissanti sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā’’ti? ‘‘Idaṃ kho taṃ, mahārāja, tena bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena sandhāya bhāsitaṃ – ‘piyajātikā sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā piyappabhavikā’’’ti.
‘‘Acchariyaṃ, mallike, abbhutaṃ, mallike! Yāvañca so bhagavā paññāya ativijjha maññe [paṭivijjha paññāya (ka.)] passati. Ehi, mallike, ācamehī’’ti [ācāmehīti (sī. pī.)]. Atha kho rājā pasenadi kosalo uṭṭhāyāsanā ekaṃsaṃ uttarāsaṅgaṃ karitvā yena bhagavā tenañjaliṃ paṇāmetvā tikkhattuṃ udānaṃ udānesi – ‘‘namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa, namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa, namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassā’’ti.
Piyajātikasuttaṃ niṭṭhitaṃ sattamaṃ.
已对照

《爱生经》终,[《王品》中之]第七[经]。