快乐巴利palinanda.cc

相应部 · 天神相应·燃烧品 5. Ādittavaggo

本经目录五、燃烧品一、燃烧经二、施何经三、食经四、一根经五、圆满经六、天女经七、种林经八、祇树林经九、悭吝经十、伽提伽罗经

已对照

五、燃烧品

5. Ādittavaggo
已对照

一、燃烧经

1. Ādittasuttaṃ
41缅 1.29已对照

四一、如是我闻——一时,世尊住在舍卫城(Sāvatthī)祇树林(Jetavana)给孤独(Anāthapiṇḍika)园。那时,有一位天神(devatā)在夜将尽时容色殊胜,遍照整座祇树林,来到世尊之处;到了之后,礼敬世尊,站在一旁。站在一旁的那位天神在世尊面前说了这些偈——

41. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Atha kho aññatarā devatā abhikkantāya rattiyā abhikkantavaṇṇā kevalakappaṃ jetavanaṃ obhāsetvā yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi. Ekamantaṃ ṭhitā kho sā devatā bhagavato santike imā gāthāyo abhāsi –
已对照

“于燃烧的家中,凡[人]搬出的器物,

‘‘Ādittasmiṃ agārasmiṃ, yaṃ nīharati bhājanaṃ;
已对照

那[器物]对他才有用,而于其中被烧的则[无用]。

Taṃ tassa hoti atthāya, no ca yaṃ tattha ḍayhati.
已对照

“这世间也如是被燃烧着——由衰老与死亡[而燃烧];

‘‘Evaṃ ādittako loko, jarāya maraṇena ca;
已对照

唯应以布施搬出,所施者即是善搬出者。

Nīharetheva dānena, dinnaṃ hoti sunīhataṃ.
PTS 1.32已对照

“所施者有安乐之果,未施者则不如是;

‘‘Dinnaṃ sukhaphalaṃ hoti, nādinnaṃ hoti taṃ tathā;
已对照

盗贼夺去、诸王[夺去],火烧毁、[或]失亡。

Corā haranti rājāno, aggi ḍahati nassati.
已对照

“又于终[命]之时,[人]舍弃身体与所执之物;

‘‘Atha antena jahati, sarīraṃ sapariggahaṃ;
已对照

智者了知此[理],既应受用,亦应布施;

Etadaññāya medhāvī, bhuñjetha ca dadetha ca;
已对照

既随[己]力而施、而受用,

Datvā ca bhutvā ca yathānubhāvaṃ;
已对照

[他]便不受呵责而往生天界之处。”

Anindito saggamupeti ṭhāna’’nti.
42已对照

二、施何经

2. Kiṃdadasuttaṃ
42.
已对照未对底本

四二、

已对照

“施与何者成为施力者?施与何者成为施容色者?

‘‘Kiṃdado balado hoti, kiṃdado hoti vaṇṇado;
已对照

施与何者成为施乐者?施与何者成为施眼者?

Kiṃdado sukhado hoti, kiṃdado hoti cakkhudo;
已对照

谁又是一切施者?我[如是]问,请为我说。”

Ko ca sabbadado hoti, taṃ me akkhāhi pucchito’’ti.
已对照

“施食者是施力者,施衣者是施容色者;

‘‘Annado balado hoti, vatthado hoti vaṇṇado;
已对照

施乘者是施乐者,施灯者是施眼者。

Yānado sukhado hoti, dīpado hoti cakkhudo.
已对照

“而凡施与住处者,他是一切施者;

‘‘So ca sabbadado hoti, yo dadāti upassayaṃ;
已对照

而凡教诫法者,他即是施不死者。”

Amataṃ dado ca so hoti, yo dhammamanusāsatī’’ti.
43已对照

三、食经

3. Annasuttaṃ
43.
已对照未对底本

四三、

已对照

“食(anna)正是人与天两者所欣求的;

‘‘Annamevābhinandanti, ubhaye devamānusā;
已对照

那么,有什么夜叉(yakkha)不欣求食呢?”

Atha ko nāma so yakkho, yaṃ annaṃ nābhinandatī’’ti.
缅 1.30已对照

“凡以信、以净信之心施与它者,

‘‘Ye naṃ dadanti saddhāya, vippasannena cetasā;
已对照

那食正亲附于他,于此世与他世。

Tameva annaṃ bhajati, asmiṃ loke paramhi ca.
已对照

“故应调除悭吝,胜诸垢者应行布施;

‘‘Tasmā vineyya maccheraṃ, dajjā dānaṃ malābhibhū;
已对照

诸福在他世,是众生的依止处。”

Puññāni paralokasmiṃ, patiṭṭhā honti pāṇina’’nti.
44已对照

四、一根经

4. Ekamūlasuttaṃ
44.
已对照未对底本

四四、

已对照

“[渴爱]一根、二转、三垢、五布,

‘‘Ekamūlaṃ dvirāvaṭṭaṃ, timalaṃ pañcapattharaṃ;
已对照

[如]海、十二转、[如]深渊——仙人已渡[之]。”

Samuddaṃ dvādasāvaṭṭaṃ, pātālaṃ atarī isī’’ti.
45已对照

五、圆满经

5. Anomasuttaṃ
45.
已对照未对底本

四五、

PTS 1.33已对照

“[他]名号圆满(anomanāma)、见微细义,施与慧、于欲之栖处(kāmālaya)无所着;

‘‘Anomanāmaṃ nipuṇatthadassiṃ, paññādadaṃ kāmālaye asattaṃ;
已对照

你们看那一切知者、善慧者,那行于圣道的大仙。”

Taṃ passatha sabbaviduṃ sumedhaṃ, ariye pathe kamamānaṃ mahesi’’nti.
46已对照

六、天女经

6. Accharāsuttaṃ
46.
已对照未对底本

四六、

已对照

“[此处]为天女众(accharāgaṇa)所喧响,为鬼魅众(pisācagaṇa)所栖止;

‘‘Accharāgaṇasaṅghuṭṭhaṃ, pisācagaṇasevitaṃ;
已对照

[这]名为‘令迷’(mohana)的林中之地,如何得以出脱?”

Vanantaṃ mohanaṃ nāma, kathaṃ yātrā bhavissatī’’ti.
已对照

“那道名为‘正直’,那方位名为‘无畏’;

‘‘Ujuko nāma so maggo, abhayā nāma sā disā;
已对照

[那]车名为‘无声’,以诸法轮而结系。

Ratho akūjano nāma, dhammacakkehi saṃyuto.
已对照

“惭(hirī)是它的靠板,念是它的围障;

‘‘Hirī tassa apālambo, satyassa parivāraṇaṃ;
已对照

我说法为御者,以正见为前导。

Dhammāhaṃ sārathiṃ brūmi, sammādiṭṭhipurejavaṃ.
已对照

“无论女人或男子,凡有这样的车乘者,

‘‘Yassa etādisaṃ yānaṃ, itthiyā purisassa vā;
已对照

他便凭这车乘,正是近于涅槃。”

Sa ve etena yānena, nibbānasseva santike’’ti.
47已对照

七、种林经

7. Vanaropasuttaṃ
47.
已对照未对底本

四七、

已对照

“谁的福德昼与夜常时增长?

‘‘Kesaṃ divā ca ratto ca, sadā puññaṃ pavaḍḍhati;
已对照

哪些人是住于法者、具戒者、往生天界者?”

Dhammaṭṭhā sīlasampannā, ke janā saggagāmino’’ti.
已对照

“种园林者、种林者,凡造桥者,

‘‘Ārāmaropā vanaropā, ye janā setukārakā;
已对照

以及施与水亭(papā)、井与住处者——

Papañca udapānañca, ye dadanti upassayaṃ.
缅 1.31已对照

“他们的福德昼与夜常时增长;

‘‘Tesaṃ divā ca ratto ca, sadā puññaṃ pavaḍḍhati;
已对照

这些人是住于法者、具戒者、往生天界者。”

Dhammaṭṭhā sīlasampannā, te janā saggagāmino’’ti.
48已对照

八、祇树林经

8. Jetavanasuttaṃ
48.
已对照未对底本

四八、

已对照

“这就是那祇树林(Jetavana),为仙人众(isisaṅgha)所依止;

‘‘Idañhi taṃ jetavanaṃ, isisaṅghanisevitaṃ;
已对照

为法王所住过,[它]令我生喜。

Āvutthaṃ [āvuṭṭhaṃ (ka.)] dhammarājena, pītisañjananaṃ mama.
PTS 1.34已对照

“业与明与法,戒、最上之活命;

‘‘Kammaṃ vijjā ca dhammo ca, sīlaṃ jīvitamuttamaṃ;
已对照

众生由此得清净,不由种姓或财富。

Etena maccā sujjhanti, na gottena dhanena vā.
已对照

“故有智之人观见自己的利益,

‘‘Tasmā hi paṇḍito poso, sampassaṃ atthamattano;
已对照

应如理简择法,如是便于其中得清净。

Yoniso vicine dhammaṃ, evaṃ tattha visujjhati.
已对照

“唯舍利弗(Sāriputta)以慧、以戒与寂止[为最];

‘‘Sāriputtova paññāya, sīlena upasamena ca;
已对照

纵是已到彼岸的比丘,至多亦不过如此。”

Yopi pāraṅgato bhikkhu, etāvaparamo siyā’’ti.
49已对照

九、悭吝经

9. Maccharisuttaṃ
49.
已对照未对底本

四九、

已对照

“世间此处凡悭吝者、悭啬者(kadariya)、谩骂者,

‘‘Yedha maccharino loke, kadariyā paribhāsakā;
已对照

[即]于他人行施时作障碍的人们——

Aññesaṃ dadamānānaṃ, antarāyakarā narā.
已对照

“他们的果报如何?来世又如何?

‘‘Kīdiso tesaṃ vipāko, samparāyo ca kīdiso;
已对照

我等前来请问世尊,我等如何得知此[答]?”

Bhagavantaṃ puṭṭhumāgamma, kathaṃ jānemu taṃ maya’’nti.
已对照

“世间此处凡悭吝者、悭啬者、谩骂者,

‘‘Yedha maccharino loke, kadariyā paribhāsakā;
已对照

[即]于他人行施时作障碍的人们——

Aññesaṃ dadamānānaṃ, antarāyakarā narā.
已对照

“[他们]往生地狱、畜生趣、阎摩之世界;

‘‘Nirayaṃ tiracchānayoniṃ, yamalokaṃ upapajjare;
已对照

若来到人身,[则]生于贫穷之家。

Sace enti manussattaṃ, dalidde jāyare kule.
已对照

“衣、食、乐、戏,于彼处艰难方得;

‘‘Coḷaṃ piṇḍo ratī khiḍḍā, yattha kicchena labbhati;
已对照

诸愚人[唯]从他人[处]希求,而那[所求]他们也得不到;

Parato āsīsare [āsiṃsare (sī. syā. kaṃ. pī.)] bālā, tampi tesaṃ na labbhati;
已对照

这是现法中所见的果报,而于来世又是恶趣。”

Diṭṭhe dhammesa vipāko, samparāye [samparāyo (syā. kaṃ. pī.)] ca duggatī’’ti.
已对照

“此[义]我等已如是知;乔达摩,我等另问:

‘‘Itihetaṃ vijānāma, aññaṃ pucchāma gotama;
已对照

此处凡已得人身、为知求者(vadaññū)、离悭吝者,

Yedha laddhā manussattaṃ, vadaññū vītamaccharā.
缅 1.32已对照

“于佛净信、于法[净信],于僧有深切恭敬——

‘‘Buddhe pasannā dhamme ca, saṅghe ca tibbagāravā;
已对照

他们的果报如何?来世又如何?

Kīdiso tesaṃ vipāko, samparāyo ca kīdiso;
已对照

我等前来请问世尊,我等如何得知此[答]?”

Bhagavantaṃ puṭṭhumāgamma, kathaṃ jānemu taṃ maya’’nti.
已对照

“此处凡已得人身、为知求者、离悭吝者;

‘‘Yedha laddhā manussattaṃ, vadaññū vītamaccharā;
已对照

于佛净信、于法[净信],于僧有深切恭敬——

Buddhe pasannā dhamme ca, saṅghe ca tibbagāravā;
已对照

这些天界显耀,他们往生其中。

Ete saggā [sagge (sī. syā. kaṃ.)] pakāsanti, yattha te upapajjare.
PTS 1.35已对照

“若来到人身,[则]生于富有之家;

‘‘Sace enti manussattaṃ, aḍḍhe ājāyare kule;
已对照

衣、食、乐、戏,于彼处不艰难而得。

Coḷaṃ piṇḍo ratī khiḍḍā, yatthākicchena labbhati.
已对照

“于他人所积聚的财物中,[他们]如自在[天]者而欢喜;

‘‘Parasambhatesu bhogesu, vasavattīva modare;
已对照

这是现法中所见的果报,而于来世又是善趣。”

Diṭṭhe dhammesa vipāko, samparāye ca suggatī’’ti.
50已对照

十、伽提伽罗经

10. Ghaṭīkārasuttaṃ
50.
已对照未对底本

五〇、

已对照

“往生无烦[天](Avihā)的七位比丘已解脱,

‘‘Avihaṃ upapannāse, vimuttā satta bhikkhavo;
已对照

贪与瞋已遍尽,已渡世间之贪着。”

Rāgadosaparikkhīṇā, tiṇṇā loke visattika’’nti.
已对照

“又是哪些人渡过了泥沼、极难渡的死[王]领域(maccudheyya)?

‘‘Ke ca te ataruṃ paṅkaṃ [saṅgaṃ (sī. syā.)], maccudheyyaṃ suduttaraṃ;
已对照

是哪些人舍了人身,超越了天之轭(dibbayoga)?”

Ke hitvā mānusaṃ dehaṃ, dibbayogaṃ upaccagu’’nti.
已对照

“优波迦(Upaka)与波罗犍陀(Palagaṇḍa),及弗迦逻娑利(Pukkusāti),此三人;

‘‘Upako palagaṇḍo ca, pukkusāti ca te tayo;
已对照

跋提耶(Bhaddiya)与骞陀提婆(Khaṇḍadeva),婆睺罗祇(Bāhuraggi)与辛耆耶(Siṅgiya);

Bhaddiyo khaṇḍadevo ca, bāhuraggi ca siṅgiyo [bahudantī ca piṅgayo (sī.)];
已对照

他们舍了人身,超越了天之轭。”

Te hitvā mānusaṃ dehaṃ, dibbayogaṃ upaccagu’’nti.
已对照

“你善巧地称说他们——那些已舍魔之罥索(mārapāsa)者;

‘‘Kusalī bhāsasī tesaṃ, mārapāsappahāyinaṃ;
已对照

他们了知了谁的法,而断了有之系缚?”

Kassa te dhammamaññāya, acchiduṃ bhavabandhana’’nti.
已对照

“不异于世尊,不异于您的教法;

‘‘Na aññatra bhagavatā, nāññatra tava sāsanā;
已对照

他们了知了他的法,而断了有之系缚。

Yassa te dhammamaññāya, acchiduṃ bhavabandhanaṃ.
已对照

“于名与色无余止息之处——

‘‘Yattha nāmañca rūpañca, asesaṃ uparujjhati;
已对照

他们于此了知了那法,而断了有之系缚。”

Taṃ te dhammaṃ idhaññāya, acchiduṃ bhavabandhana’’nti.
已对照

“你所说之语甚深,难知、极难悟;

‘‘Gambhīraṃ bhāsasī vācaṃ, dubbijānaṃ sudubbudhaṃ;
已对照

你了知了谁的法,而说这样的话?”

Kassa tvaṃ dhammamaññāya, vācaṃ bhāsasi īdisa’’nti.
缅 1.33已对照

“我从前是陶师,在鞞迦陵伽(Vekaḷiṅga)[名叫]伽提伽罗(Ghaṭīkāra);

‘‘Kumbhakāro pure āsiṃ, vekaḷiṅge [vehaḷiṅge (sī.), vebhaḷiṅge (syā. kaṃ.)] ghaṭīkaro;
已对照

我是奉养父母者,是迦叶[佛](Kassapa)的优婆塞。

Mātāpettibharo āsiṃ, kassapassa upāsako.
PTS 1.36已对照

“[我]离于淫欲之法,是无饵的(nirāmisa)梵行者;

‘‘Virato methunā dhammā, brahmacārī nirāmiso;
已对照

[我]曾是你的同村人,曾是你从前的朋友。

Ahuvā te sagāmeyyo, ahuvā te pure sakhā.
已对照

“正是我知道这七位已解脱的比丘,

‘‘Sohamete pajānāmi, vimutte satta bhikkhavo;
已对照

[他们]贪与瞋已遍尽,已渡世间之贪着。”

Rāgadosaparikkhīṇe, tiṇṇe loke visattika’’nti.
已对照

“房伽婆(Bhaggava),当时正如你所说;

‘‘Evametaṃ tadā āsi, yathā bhāsasi bhaggava;
已对照

[你]从前是陶师,在鞞迦陵伽[名叫]伽提伽罗;

Kumbhakāro pure āsi, vekaḷiṅge ghaṭīkaro;
已对照

[你]是奉养父母者,是迦叶[佛]的优婆塞。

Mātāpettibharo āsi, kassapassa upāsako.
已对照

“[你]离于淫欲之法,是无饵的梵行者;

‘‘Virato methunā dhammā, brahmacārī nirāmiso;
已对照

[你]曾是我的同村人,曾是我从前的朋友。”

Ahuvā me sagāmeyyo, ahuvā me pure sakhā’’ti.
已对照

“如是,往昔诸友有了这次相会;

‘‘Evametaṃ purāṇānaṃ, sahāyānaṃ ahu saṅgamo;
已对照

二人皆已修自[体],皆持最后之身。”

Ubhinnaṃ bhāvitattānaṃ, sarīrantimadhārina’’nti.
已对照

燃烧品第五。

Ādittavaggo pañcamo.
已对照

其摄颂——

Tassuddānaṃ –
已对照

燃烧、施何、食,一根、圆满;

Ādittaṃ kiṃdadaṃ annaṃ, ekamūlaanomiyaṃ;
已对照

天女、种林、祇[树林],与悭吝,[及]伽提伽罗。

Accharāvanaropajetaṃ, maccharena ghaṭīkaroti.